Durumsal Farklılıklar
Situational Differences
Tanım
Bireysel özelliklerden bağımsız olarak, doğrudan çevresel ve bağlamsal özelliklerden kaynaklanan davranışsal ya da duygusal ayrışmalar.
Örnek Vaka / Uygulama
Yetişkinlerin sosyal ortamlarda ve iş ortamlarında sergilediği olumlu duygu miktarının incelendiği bir araştırmada, genç veya yaşlı olma (yaş faktörü) dışında, ortamın kendisinin (sosyal vs. iş) bireylerin ne kadar pozitif duygu dışavurduğunu belirlemesi durumsal farklara örnektir; katılımcılar yaşlı da olsa sosyal ortamda daha yüksek pozitif duygu sergileyebilirler.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve sosyal psikolojide varyansın kaynağını açıklarken kullanılan temel bir parametredir. Bireyler arası varyans (individual differences) genetik, kişilik veya yaş gibi içsel faktörlere odaklanırken; durumsal farklılıklar, davranışın şekillenmesinde dışsal manipülasyonların ve ekolojik koşulların rolünü inceler. Örneğin, Lewin'in alan teorisi (B = f(P, E)) uyarınca davranışı belirleyen çevresel vektörlerin (E) bireysel vektörlerle (P) etkileşimini izole etmek için durumsal farkların istatistiksel olarak kontrol edilmesi veya incelenmesi şarttır. Deneysel tasarımlarda bu farklar, hatalı çıkarımların (yanlılıkların) önlenmesi adına varyans analizi (ANOVA) modellerinde temel bir dışsal kaynak olarak ele alınır.
Etimoloji
Latince 'situs' (yer, konum, durum) kökünden türetilen 'situational' sıfatı ile, yine Latince 'differentia' (ayrılma, fark) kökünden gelen 'differences' kelimesinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Bireysel farklar (individual differences) ile karıştırılır; bireysel farklar katılımcının içsel ve istikrarlı özelliklerine odaklanırken, durumsal farklar anlık ve çevresel bağlama odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Sosyal Bağlam
Sosyal Bağlam
Social Context
Bireysel veya kişilerarası davranışlar için bir çerçeve oluşturan, eylemleri ve duyguları şekillendiren belirli koşullar veya genel çevredir.
İncele