Eş Avcılığı
Mate Poaching
Tanım
Halihazırda bağlı bir ilişkisi olan bir bireyi, romantik veya cinsel olarak baştan çıkarma ve mevcut ilişkisinden koparma girişimi.
Örnek Vaka / Uygulama
Akademik bir konferansta, evli ve iki çocuk babası olan prestijli bir profesörün, meslektaşının başarılarını sürekli övmesi, özel alan ihlalleri yaparak fiziksel temas kurması ve onu mevcut eşinden üstün gösteren telkinlerde bulunması eş avcılığına klasik bir örnektir.
Derin Analiz
Evrimsel psikoloji perspektifinden eş avcılığı, bireyin üreme başarısını ve genetik materyalini aktarma şansını maksimize etmek amacıyla geliştirdiği adaptif stratejilerin bir türevidir. Bu davranış, özellikle yüksek 'eş kalitesi' (statü, kaynak sahipliği, çekicilik) gösteren bireylerin hedef alınmasıyla tetiklenir. Trivers'ın Ebeveyn Yatırımı Teorisi ile doğrudan ilişkilidir; çünkü halihazırda bir ilişkide olan birinin 'seçilmiş' olması, başka potansiyel eşler için bir sosyal kanıt (pre-selection) niteliği taşır. Nörobiyolojik düzeyde, bu süreç dopaminerjik ödül sistemini, mezolimbik yolu ve bağlanma süreçlerini düzenleyen oksitosin/vazopressin dengesini manipüle eder. Eş avcılığı girişimleri sıklıkla kıskançlık, rekabet ve eş koruma (mate guarding) gibi adaptif tepkileri devreye sokar.
Etimoloji
İngilizce 'mate' (eş, partner) ve 'poaching' (kaçak avlanma, izinsiz ele geçirme) kelimelerinin birleşiminden oluşan evrimsel psikoloji terminolojisi.
Karıştırmayın
Flörtleşme (flirting) genellikle bağlılık içermeyen sosyal etkileşimleri kapsarken, eş avcılığı spesifik olarak üçüncü bir kişinin dahil olduğu özel bir bağı hedef alır. Sadakatsizlik (infidelity) ise avlanan kişinin değil, halihazırda ilişkisi olan kişinin sergilediği ihlal davranışıdır.