Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Eşleştirilmiş Örneklemler T-testi

Matched-pairs T Test

Tanım

Aynı katılımcıların iki farklı zamandaki ölçümleri veya birbirleriyle eşleştirilmiş iki grubun verileri arasındaki ortalama farkının sıfırdan anlamlı bir şekilde farklı olup olmadığını test eden istatistiksel prosedür.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir klinik psikolog, bilişsel davranışçı terapi (BDT) programının sosyal anksiyete üzerindeki etkisini incelemek istemektedir. Program öncesinde (ön-test) ve program bittikten hemen sonra (son-test) aynı 30 hastanın sosyal anksiyete skorları ölçülür. Bu tasarımda veriler bağımlı olduğundan, iki ölçüm arasındaki ortalama değişimin anlamlılığını test etmek için Eşleştirilmiş Örneklemler t-testi kullanılır.

Derin Analiz

Eşleştirilmiş Örneklemler t-testi, iki bağımlı grup arasındaki sürekli (sayısal) değişkenlerin ortalamalarını karşılaştırmak için kullanılan parametrik bir hipotez testidir. Temel mantığı, her bir çifte ait iki ölçüm arasındaki fark puanlarının (difference scores) hesaplanması ve bu farkların ortalamasının örnekleme dağılımının sıfır hipotezine (farkın sıfır olduğu varsayımına) göre değerlendirilmesine dayanır. Bağımsız örneklem testlerinden farklı olarak, katılımcılar arası varyansı (individual differences) denklemin dışına iterek hata payını azaltır ve istatistiksel gücü (statistical power) artırır. Normallik varsayımı ve fark puanlarının sürekli olması temel sayıltıları arasındadır.

Etimoloji

İngilizce 'match' (uyumlu hale getirmek, eşleştirmek) ve 'pair' (çift) kelimelerinin birleşiminden türetilmiş olup, 'Student's t-test' istatistiksel modelinin bağımlı gruplara uyarlanmış halini ifade eder.

Karıştırmayın

Bağımsız Örneklemler t-testi (Independent samples t-test) ile karıştırılır; ancak bağımsız test iki farklı grubu karşılaştırırken, bu test aynı grubun iki farklı durumdaki ölçümlerini veya eşleştirilmiş çiftleri inceler.