Bağımsız Örneklemler
İndependent Samples
Tanım
Birbirleriyle hiçbir ilişkisi, eşleşmesi veya ortaklığı bulunmayan, tamamen farklı gözlem birimlerinden veya katılımcı kümelerinden oluşan veri grupları.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni geliştirilen bir kaygı azaltıcı terapi yönteminin etkinliğini test etmek isteyen bir klinik psikolog, hastaları rastgele iki gruba ayırır. Birinci gruba yeni terapi (deney grubu), ikinci gruba ise standart tedavi (kontrol grubu) uygulanır. Her iki grupta yer alan bireyler tamamen farklı kişilerden oluştuğu ve gruplar arasında eşleştirme yapılmadığı için elde edilen veriler bağımsız örneklemler olarak nitelendirilir.
Derin Analiz
Deneysel ve istatistiksel metodolojide, bağımsız örneklemler tasarımı, katılımcıların farklı koşullara rastgele atandığı ve her bir bireyin yalnızca tek bir deneysel grupta yer aldığı durumlarda kullanılır. Varyans analizi (ANOVA) veya bağımsız örneklemler t-testi (Independent Samples t-test) gibi parametrik testlerin temel varsayımı, bu grupların birbirlerinden istatistiksel olarak bağımsız olmasını gerektirir. Bir gruptaki ölçüm hatalarının veya puanların, diğer gruptaki bireylerin puanlarını hiçbir şekilde etkilemediği varsayılır. Bu yapı, gruplar arası ortalamaların karşılaştırılmasında içsel geçerliliği artıran temel bir denetim mekanizmasıdır.
Etimoloji
Latince 'in-' (olumsuzluk, değil) + 'pendere' (asılmak, dayanmak) fiilinden türetilen 'independent' (bağımsız) ile Eski İngilizce 'an' ve 'pyndan' köklerinden gelen 'sample' (örneklem) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Bağımlı örneklemler (dependent samples / paired samples) ile sıkça karıştırılır. Bağımlı örneklemlerde aynı kişilerin farklı zamanlardaki ölçümleri veya birbirleriyle eşleştirilmiş bireyler (ikizler, eşler vb.) analiz edilirken, bağımsız örneklemlerde tamamen farklı ve ilişkisiz katılımcı kümleri yer alır.