Evrenselcilik
Universalism
Tanım
İnsan zihninin, davranışının ve ahlakının belirli yönlerinin kültürel ve tarihsel bağlamdan bağımsız olarak tüm insanlıkta ortak ve özsel olduğunu savunan felsefi ve psikolojik konum.
Örnek Vaka / Uygulama
Paul Ekman'ın temel duygu araştırmalarında, korku, öfke ve mutluluk gibi mimik ifadelerinin New Guinea'daki izole bir kabilede dahi modern şehir insanıyla birebir aynı şekilde tanınması, psikolojideki evrenselcilik iddiasının en somut ampirik kanıtlarından birini oluşturur.
Derin Analiz
Evrenselcilik, bilişsel bilimler ve kültürel psikolojide, insan doğasının temel yapı taşlarının evrensel bir biyolojik ve evrimsel mirasa dayandığı varsayımıyla ele alınır. Kültürlerarası psikoloji araştırmalarında, özellikle Piaget'nin gelişim evreleri, temel duygu ifadeleri ve bazı bilişsel süreçlerin evrenselliği bu çerçevede incelenir. Göreliliğin (relativizm) tam zoteğinde konumlanan bu yaklaşım, essentializm (özcülük) ekolünün izdüşümünü taşır ve insan davranışının evrensel yasalarını ampirik verilerle haritalandırmayı hedefler.
Etimoloji
Latince 'universus' (bütün, tüm, evrensel) kelimesinden türetilmiş olup, Latince 'unus' (bir) ve 'vertere' (dönmek) sözcüklerinin bileşimine dayanır.
Karıştırmayın
Kültürel görelilik (cultural relativism) ile karıştırılır; görelilik her davranışın kendi kültürel bağlamında anlaşılması gerektiğini savunurken, evrenselcilik tüm kültürlerde geçerli ortak ortak paydalar arar.
Keşfetmeye Devam Edin
Kültürlerarası Psikoloji
Kültürlerarası Psikoloji
Cross-cultural Psychology
İnsan davranışı ve zihinsel süreçlerindeki evrensel kalıplar ile kültürel olarak şekillenen farklılıkları, uluslararası ve antropolojik verileri harmanlayarak inceleyen psikoloji alt dalıdır.
İncele
Kültürel Görelilik
Kültürel Görelilik
Cultural Relativism
Tutum, davranış ve değerlerin evrensel ölçütlerle değil, ancak ait oldukları kültürel bağlam ışığında değerlendirilmesi gerektiğini savunan metodolojik yaklaşım.
İncele