Fregoli Sendromu
Fregoli’s Phenomenon
Tanım
Bireyin, çevresindeki farklı kişilerin aslında tek bir takipçi veya zulmeden kişinin kılık değiştirmiş hâli olduğuna inanmasıyla karakterize nadir bir yanlış tanıma sendromudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir vakada, 42 yaşındaki erkek hasta, hastanedeki hemşirenin, yoldan geçen bir komşunun ve televizyondaki bir haber spikerinin aslında kendisini takip eden eski iş arkadaşı olduğunu ve sürekli maske ya da makyaj değiştirerek kılık değiştirdiğini iddia ederek polise başvurmuştur.
Derin Analiz
Nadir görülen bu sanrısal yanlış tanıma sendromu, genellikle şizofreni, organik beyin hasarları, travmatik beyin yaralanmaları veya epilepsi gibi nöropsikiyatrik tablolarla birlikte ortaya çıkar. Bilişsel ve nöropsikolojik açıdan incelendiğinde, Fregoli Sendromu, yüz tanıma mekanizmalarındaki yapısal bozulmalar ile bu tanımaya eşlik eden duygusal ve otobiyografik Bellek entegrasyonunun kopmasından kaynaklanır. Sağ hemisferdeki inferior temporal korteks ve frontal lob arasındaki bağlantı kopuklukları, hastanın gördüğü yüzleri tanımasına rağmen, o yüze ait aşinalık ve duygusal reaksiyonu (otonom sinir sistemi yanıtı) üretememesine veya aksine hatalı bir eşleme yapmasına yol açar. Hasta, tanıdığı bir kişinin yüz hatlarındaki en ufak bir benzerliği, o kişinin sürekli kılık değiştirdiği yönünde mantık dışı, sanrısal bir varsayımla rasyonalize eder.
Etimoloji
1927 yılında Fransız psikiyatristler P. Courbon ve G. Fail tarafından tanımlanmıştır; adını, sahnede kılık ve yüz değiştirme yeteneğiyle tanınan İtalyan tiyatro oyuncusu Leopoldo Fregoli'den (1867–1936) alır.
Karıştırmayın
Capgras Sendromu ile sıklıkla karıştırılır; Capgras'ta hasta tanıdığı bir kişinin yerine bir 'ikiz' veya 'sahtekar' geçtiğine inanırken, Fregoli sendromunda tanıdık veya yabancı pek çok kişinin aslında tek bir kişinin kılık değiştirdiği inancı söz konusudur.