Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yanlış Tanıma

Misidentification

Tanım

Bozulmuş bellek, demans, alkol intoksikasyonu veya mani gibi durumların yol açtığı konfüzyon nedeniyle bireylerin kimliğini doğru şekilde saptayamama durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Orta evre Alzheimer tanısı almış 78 yaşındaki bir hasta, kırk yıllık eşini her akşam eve gelen 'kardeşi kılığındaki bir yabancı' olarak nitelendirmekte ve onunla aynı yatakta yatmayı reddetmektedir. Bu durum, temporal ve frontal loblardaki atrofiye bağlı gelişen bellek entegrasyon kusurunun klinik bir tezahürüdür.

Derin Analiz

Yanlış tanıma, genellikle yürütücü işlevlerdeki bozulmalar, hipokampal hasar veya frontotemporal lob disfonksiyonu ile ilişkilendirilen nöropsikolojik bir bulgudur. Tanıma süreçlerindeki üst düzey bilişsel entegrasyonun aksaması, yüz işleme alanlarındaki (örneğin fusiform girus) nöral ağların bozulmasıyla birleştiğinde, hastanın aşina olduğu kişileri yabancı veya tamamen başka biri olarak algılamasına yol açabilir. Klinik pratikte, Capgras veya Fregoli sendromu gibi daha spesifik sanrısal yanlış tanıma sendromlarının temelini oluşturan prodromal ya da eşlik eden bir bilişsel hata olarak karşımıza çıkar.

Etimoloji

Latince 'mis-' (olumsuzluk, hatalı) ve 'identificare' (özdeşleştirmek, kimliğini saptamak; late Latin 'identitas' [aynılık] + 'facere' [yapmak] sözcüklerinden türetilmiştir.)

Karıştırmayın

Prosopagnozi (yüz körlüğü; organik hasara bağlı yüzleri tanıyamama, ancak o kişinin kimliğine dair bağlamsal bilginin korunması) ve Capgras Sendromu (yakınlarının yerini birebir aynı fiziksel özelliklere sahip bir 'sahtekârın' aldığına dair spesifik sanrısal inanç).