Hafifletici Neden
Mitigating Factor
Tanım
Bir suçun işleniş bağlamını veya sanığın sorumluluğunu azaltarak daha hafif bir ceza verilmesini destekleyen olgu veya koşul.
Örnek Vaka / Uygulama
Şiddetli bir suçla yargılanan sanığın, işlenen suç anında ağır bir dissosiyatif epizod geçirdiğinin ve uzun süredir, yakın aile bireyi tarafından uygulanan sistematik fiziksel ve psikolojik istismara maruz kaldığının klinik değerlendirme raporuyla kanıtlanması.
Derin Analiz
Adli psikoloji ve kriminoloji literatüründe 'hafifletici neden' (mitigating circumstance), failin cezai ehliyetini, niyet düzeyini veya ahlaki sorumluluğunu etkileyen bilişsel, duygusal ve sosyal faktörlerin bütünüdür. Klinik psikoloji perspektifinden bakıldığında; sanığın çocukluk çağı travmaları, ağır stres bozuklukları, bilişsel yetersizlikleri veya dürtü kontrol bozuklukları bu kapsamda değerlendirilir. Hukuki ve klinik karar verme süreçlerinde, failin eylemi üzerindeki içsel ve dışsal kontrol kapasitesinin nörobiyolojik veya psikopatolojik temellerini ortaya koyarak adil bir hüküm kurulmasına hizmet eder.
Etimoloji
Latince 'mitigare' (yumuşatmak, hafifletmek, sakinleştirmek) fiilinden türetilen 'mitigatio' ile Latince 'facere' (yapmak, eylemek) kökünden gelen 'factor' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Ağırlaştırıcı neden (aggravating factor) ile karıştırılır; ağırlaştırıcı neden cezayı artırıcı koşulları kapsarken, hafifletici neden cezayı düşürmeye yöneliktir.
Keşfetmeye Devam Edin
Cezai Ehliyet
Criminal Responsibility
Bir sanığın, üzerine atılı suçu işlediği sırada fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiile göre davranışlarını yönlendirme yeteneğine sahip olması durumu.
İncele
Adli Psikoloji
Forensic Psychology
Psikolojik ilke ve tekniklerin, medeni ve ceza hukuku sistemlerinin ihtiyaçları doğrultusunda uygulanmasını sağlayan disiplinlerarası uygulamalı bilim dalı.
İncele
Dürtü Kontrolü
İmpulse Control
Bir dürtüyü, arzuyu veya baştan çıkarıcı durumu bastırma ve bunun eyleme dönüşmesini bilinçli olarak regüle etme kapasitesidir.
İncele