Hedonik Önem
Hedonic Relevance
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Oldukça neşeli bir hafta sonu sabahı geçiren bir birey, arkadaşından gelen trajik bir belgesel izleme davetini reddeder. Belgeselin içeriğinin kendi mevcut pozitif ruh halini düşüreceğini (düşük hedonik önem veya negatif hedonik etki) sezgisel olarak hesaplar ve bunun yerine neşesini koruyacak hafif bir komedi filmi izlemeyi tercih eder.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve motivasyon kuramlarında hedonik önem, bireylerin karar alma süreçlerinde duygusal düzenleme stratejilerini nasıl devreye soktuğunu inceler. Özellikle hedonik olasılık hipotezi (hedonic contingency hypothesis) çerçevesinde, halihazırda pozitif bir duygudurum içinde olan bireyler, yeni bir eyleme girişmeden önce o eylemin potansiyel hedonik önemini tartar. Eğer eylem mevcut neşeyi veya içsel huzuru tehlikeye atacaksa, birey kaçınma davranışı sergiler; aksine, ruh halini destekleyecek veya pekiştirecek nitelikteyse katılım artar. Bu mekanizma, duygusal homoeostazinin korunmasında bilişsel bir filtre görevi görür ve karar verme mekanizmalarının rasyonel olduğu kadar hedonik motivasyonlar tarafından da yönlendirildiğini kanıtlar.
Etimoloji
Fransızca 'hédonique' (hazla ilgili, Yunanca 'hēdonē' [haz]) ve Latince 'relevantia' (kaldırma, ilgili olma, 'relevare' fiilinden) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Hedonik adaptasyon ile sıklıkla karıştırılır. Hedonik adaptasyon, bireyin olumlu ya da olumsuz yaşam olaylarına karşı zamanla duyarsızlaşarak başlangıçtaki mutluluk seviyesine dönmesini ifade ederken; hedonik önem, anlık bir kararın mevcut duygu durumunu koruma veya artırma potansiyelidir.