Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Heterofori

Heterophoria

Tanım

Ekstraoküler göz kaslarındaki dengesizlik nedeniyle, gözlerin normalde tek bir noktaya odaklanma halini sürdürürken serbest veya örtülü kaldığı durumlarda dışa, içe, yukarı veya aşağı doğru kayma eğilimi göstermesi durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Bilgisayar başında 8 saat aralıksız çalışan bir yazılımcının akşam saatlerinde baş ağrısı, bulanık görme ve odaklanma güçlüğü yaşaması. Oftalmolojik muayenede, göz kaslarındaki hafif dengesizlik (heterofori) nedeniyle fusyonel rezervlerin tükendiği ve beynin iki görüntüyü birleştirmekte zorlandığı tespit edilir.

Derin Analiz

Heterofori, şaşılığın (strabismus) aksine gizli bir oculomotor dengesizliktir. Binoküler görme sistemi ve fusyonel mekanizmalar (beynin iki gözün görüntüsünü tek bir görüntüde birleştirme çabası) aktif olduğu sürece gözler hizasını korur; ancak bu mekanizmalar yorulduğunda veya bir göz kapatıldığında latent (gizli) sapma ortaya çıkar. Nörolojik düzeyde, beyin sapındaki okülomotor çekirdekler (n. III, IV, VI) ile serebellum arasındaki tonik sinirsel girdilerin asimetrisinden kaynaklanır. Klinik pratikte; uzun süreli yakın okuma, ekran maruziyeti veya yorgunluk durumlarında astenopi (göz yorgunluğu), çift görme (diplopi) ve okuma esnasında satır atlama gibi semptomlarla kendini gösterir. Tanı, örtme-kaldırma (cover-uncover) testi ve prizmalar yardımıyla quantifiye edilir.

Etimoloji

Antik Yunanca 'heteros' (diğer, farklı) ve 'phora' (hareket, yönelim) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; gözlerin istirahat halindeyken fiksasyon eksenlerinin paralel durumdan sapma eğilimini ifade eder.

Karıştırmayın

Strabismus (Manifest Şaşılık); heteroforide gözler sadece fusyon devre dışı kaldığında kayarken, strabismusta gözlerin hizası her koşulda bozuktur ve manifest bir kayıp vardır.