Hidrolik Model
Hydraulic Model
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Günlük yaşamda bastırılan öfkenin zamanla içten içe birikip küçük bir tetikleyiciyle patlaması, klasik hidrolik modelin psikolojik tezahürüne örnektir; sistemde sıkışan 'duygusal basınç', güvenli bir tahliye kanalı (katarsis) bulamazsa en zayıf noktadan dışarı sızar.
Derin Analiz
Hidrolik model, psikodinamik ve erken dönem fizyolojik teorilerde sistem içi enerji veya madde birikimini ve bu birikimin yaratacağı tahliyeyi (katarsis) açıklamak için kullanılan mekanistik bir metafor işlevi görür. Sigmund Freud'un libido kuramı, psişik enerjinin haznelerde biriktiğini, baskılandığını ve uygun kanallar aracılığıyla dışarı atılması gerektiğini öne sürerken bu modelden doğrudan ilham almıştır. Benzer şekilde, Descartes'ın sinir sistemini hayvansal ruhların (animal spirits) aktığı borular ağı olarak tasvir eden erken 17. yüzyıl yaklaşımı da hidrolik modelin en somut ve fakat tarihsel olarak hatalı erken örneklerinden biridir. Sistemdeki basıncınhomeostatik dengesini yitirmesi ve bu basıncın serbest bırakılma zorunluluğu, hem psikanalitik dürtü kuramlarının hem de klasik etoloji teorilerinin (örneğin Konrad Lorenz'in eylem akışı modeli) temel iskeletini oluşturur.
Etimoloji
Fransızca 'hydraulique' (su gücü bilimi, sıvı akış mekaniği) kelimesinden türetilmiştir; kökeni Yunanca 'hydor' (su) ve 'aulos' (boru, flüt) sözcüklerine dayanır.
Karıştırmayın
Homeostazi (sistemik dengeyi koruma süreciyle karıştırılır; hidrolik model daha çok basınç birikimi ve tahliyesine odaklanır) ve Bilişsel Dengeleme modelleri.
Keşfetmeye Devam Edin
Katarsis
Catharsis
Psikanalitik kuramda, travmatik olaylara eşlik eden ve bastırılmış duygulanımların bilinç düzeyine getirilerek yeniden yaşanması yoluyla deşarj edilmesi ve duygusal rahatlama sağlanması.
İncele
Libido
Libido
Psikanalitik kuramda yaşam ve üreme içgüdülerinin arkasındaki temel psişik enerji veya genel yaşam kuvveti.
İncele