İşkence
Torture
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Siyasi çatışmalar veya organize şiddet ortamlarında uzun süreli tecrit, duyusal yoksunluk ve sistematik fiziksel şiddete maruz kalan bir bireyin, yıllar sonra dahi kapalı bir alanda tetiklenerek yoğun dissosiyatif nöbetler ve hipervijilans (aşırı uyarılmışlık) sergilemesi.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikiyatride işkence, maruz kalan bireylerde derinlemesine nörobiyolojik ve psikopatolojik yıkımlara yol açan travmatik bir süreçtir. DSM-5 sınıflandırmasında Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB), majör depresif bozukluk ve kronik anksiyete tablolarının etiyolojisinde merkezi bir tetikleyici olarak yer alır. Nörobiyolojik düzeyde; HPA aksının (hipotalamus-hipofiz-adrenal aks) kalıcı olarak disregüle olmasına, amigdalanın hiperreaktivitesine ve prefrontal korteksin inhibisyon kapasitesinin zayıflamasına neden olarak korku belleğinin sönmesini engeller.
Etimoloji
Latince 'torquere' (bükmek, kıvırmak, ezmek) fiilinden türetilmiş 'tortura' sözcüğüne dayanır; tarihsel olarak eklem yerlerini bükmek suretiyle uygulanan fiziksel şiddet yöntemlerini niteler.
Karıştırmayın
Sert sorgulama taktikleri ve fiziksel istismar ile karıştırılabilir; ancak işkence, devlet veya otorite odaklı sistematik bir baskı, cezalandırma veya bilgi toplama amacı taşır.
Keşfetmeye Devam Edin
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Posttraumatic Stress Disorder (PTSD)
Ölüm, ciddi yaralanma veya fiziksel bütünlüğe tehdit içeren travmatik bir olayın yaşanmasının veya tanık olunmasının ardından ortaya çıkan; yeniden yaşantılama, kaçınma ve kronik fizyolojik uyarılmışlık belirtileriyle karakterize ruhsal bozukluk.
İncele
Dissosiyasyon
Dissosiyasyon
Dissociation
Bireyin bilinç, hafıza, kimlik veya çevre algısının olağan entegrasyonundan koparak bağımsızlaşmasıyla karakterize olan bir savunma mekanizması ve bilişsel süreç.
İncele