Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kişilerarası Zeka

İnterpersonal İntelligence

Tanım

Çoklu zeka kuramında, diğer insanların duygularını, niyetlerini, motivasyonlarını ve arzularını anlama ve bu doğrultuda etkili iletişim kurma kapasitesi.

Örnek Vaka / Uygulama

Deneyimli bir psikoterapistin, danışanının kurduğu ilk cümledeki ton değişimini ve beden dilindeki mikro ifadeyi yakalayarak, danışanın dile getiremediği derin kaygısını sezmesi ve buna uygun şefkatli bir müdahalede bulunması.

Derin Analiz

Howard Gardner'ın Çoklu Zeka Kuramı'nın temel sütunlarından biri olan bu kavram, bilişsel psikoloji ve sosyal sinirbilim kesişiminde incelenir. Bireyin sosyal dünyayı manipüle etme veya uyum sağlama becerisinden ziyade, başkalarının zihinsel durumlarını modellendirme (zihin kuramı - theory of mind) yeteneğiyle doğrudan ilişkilidir. Nörobiyolojik düzeyde, bu zeka türünün prefrontal korteksin ventromedial bölgeleri ve ayna nöron sistemleriyle yakın bir işlevsel içinde çalıştığı, sosyal ipuçlarını okuma ve empati kurma süreçlerini optimize ettiği öngörülmektedir. Psikometrik testlerde geleneksel 'g' faktöründen bağımsız bir modül olarak ele alınsa da, duygusal zeka (EQ) modelleriyle sıklıkla kesişim kümesi oluşturur.

Etimoloji

Latince 'inter-' (arasında, karşılıklı) + 'personare' (ses vermek, kişi olmak, rol oynamak) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

İçsel zeka (intrapersonal intelligence) ile karıştırılır; içsel zeka kişinin kendi iç dünyasını anlamasını sağlarken, kişilerarası zeka dış dünyaya ve diğer bireylere yöneliktir.