Kreatin Kinaz
CK
Tanım
Kas kasılması sırasında enerji transferini katalize eden, özellikle iskelet kası, miyokard ve beyin dokusunda yüksek konsantrasyonda bulunan bir hücre içi enzimdir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni nesil bir atipik antipsikotik tedaviye başlanan hastada ani gelişen kas rijiditesi, hipertermi ve otonomik instabilite gözlendiğinde, acil olarak istenen biyokimya panelinde serum kreatin kinaz seviyesinin normal referans aralığının belirgin şekilde üzerinde (örneğin 5 kat ve üzeri) saptanması, nöroleptik malign sendrom tanısını destekleyen temel laboratuvar bulgusudur.
Derin Analiz
Kreatin kinaz (CK), adenozin trifosfatın (ATP) yeniden sentezlenmesinde kritik rol oynayan kreatin ile fosfokreatin arasındaki geri dönüşümlü reaksiyonu katalize eder. Klinik biyokimyada ve nöropsikiyatri alanında, hücresel bütünlüğün bozulduğu durumlarda (özellikle iskelet kası yıkımı veya miyokard enfarktüsü) hücre dışı sıvılara ve kana sızması nedeniyle temel bir biyobelirteçtir. Psikofarmakoloji ve klinik psikiyatride ise, antipsikotik ilaç kullanımına bağlı gelişebilen ve potansiyel olarak ölümcül seyredebilen Nöroleptik Malign Sendrom (NMS) gibi acil durumların teşhis ve takibinde serum CK düzeylerinin izlenmesi hayati önem taşır.
Etimoloji
Modern Latince 'creatinum' (et kökenli kreatin) + Yunanca 'kinein' [hareket etmek] fiilinden türetilen 'kinaz' (fosfat grubu transfer eden enzim sınıfı eki) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Laktat Dehidrojenaz (LDH) ve Troponin ile karıştırılabilir; LDH daha geniş bir doku dağılımına sahipken, troponin spesifik olarak miyokard hasarını gösterir, CK ise iskelet kası ve beyin dahil olmak üzere daha geniş bir spektrumdaki hücre hasarını yansıtır.