Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Marjinal Bilinç

Marginal Consciousness

Tanım

Dikkatin odak noktasında yer almayan, zihinsel alanın periferisinde bulunan bilinç içerikleridir.

Örnek Vaka / Uygulama

Kütüphanede ders çalışan bir öğrencinin, masasının hemen yanından geçen bir kişinin hışırtısını bilinçli olarak incelememesi ancak bu sesin farkında olması; biri ona 'az önce ne sesi duyudun?' diye sorduğunda bilgiyi anında marjinal alandan merkeze çekebilmesi.

Derin Analiz

Bilişsel psikoloji ve algı literatüründe zihin, bir odak (fovea) ve bir çevre (periferi) mimarisiyle çalışır. William James'in 'bilinç akışı' teorisinde 'fringe' (saçak) olarak nitelendirdiği alanla büyük ölçüde örtüşen marjinal bilinç, uyarıcının eşik altı (subliminal) olduğu anlamına gelmez. Uyarıcı tam anlamıyla algılanmaktadır ve duyusal sistem tarafından işlenmiştir; ancak o anki bilişsel dikkatin merkezinde değildir. Örneğin, bir kafede çalışırken arka plandaki hafif mırıltı veya odadaki saat tik takı marjinal bilinç düzeyindedir; odaklanıldığında anında merkezi bilince taşınabilir.

Etimoloji

Latince 'margo' (kenar, sınır, ) kökünden türetilmiş marjinal sözcüğü ile Eski Türkçe 'bil-' kökünden türetilen bilinç kavramının birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Eşik altı algı (subliminal perception) ile karıştırılır; eşik altı uyarıcılar duyusal olarak fark edilemezken, marjinal bilinç içerikleri tam olarak algılanır ancak dikkat merkezinde değildir.