Mental Defective
Mental Defective
Tanım
Geçmişte entelektüel gelişim bozukluğu veya öğrenme güçlüğü olan bireyleri tanımlamak için kullanılan, günümüzde ise tamamen dışlayıcı, hor görücü ve klinik olarak geçersiz kabul edilen tarihi bir terimdir.
Örnek Vaka / Uygulama
1910'lu yılların bir göçmen kabul merkezinde veya mahkeme tutanağında, hafif düzeyde öğrenme güçlüğü yaşayan bir bireyin standartlaştırılmış İngilizce testlerindeki düşük performansı nedeniyle 'mental defective' olarak etiketlenmesi ve bu raporun bireyin kısırlaştırılması veya toplumsal haklarından mahrum bırakılması için yasal dayanak olarak kullanılması.
Derin Analiz
Tarihsel süreçte psikiyatri ve öjeni (öjenik) politikaları, zihinsel kapasiteyi tek bir sayısal veya kategorik eksiklik etrafında formüle etme eğilimindeydi. 'Mental defective' kavramı, eugenics hareketinin zirve yaptığı dönemde, toplumsal verimliliğe uymayan ya da standart zeka testlerinde (Binet-Simon vb.) eşiğin altında kalan bireyleri sınıflandırmak ve kurumsallaştırmak (asyle kapatmak) amacıyla yasalaştırılmış ve tıbbileştirilmiş bir yaftaydı. Modern klinik psikoloji, nöropsikoloji ve psikiyatri, bu tür indirgemeci ve etiketleyici terimlerin bireyin ekosistemini, gelişimsel potansiyelini ve insan onurunu hiçe saydığını kabul eder. Günümüzde DSM-5 ve ICD-11 gibi tanı kılavuzlarında bu terimlerin yeri yoktur; bunun yerine bireyin işlevsellik düzeyini, adaptif becerilerini ve ekolojik destek gereksinimlerini merkeze alan 'Intellectual Developmental Disorder' (Entelektüel Gelişim Bozukluğu) terminolojisi benimsenmiştir.
Etimoloji
Latince 'mentalis' [zihne ait] ve 'defectivus' [eksik, kusurlu, noksan] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiş, 19. ve 20. yüzyıl öjeni hareketlerinin ve erken psikiyatrinin terminolojik mirası olan tarihsel bir niteleme.
Karıştırmayın
Intellectual Developmental Disorder (Entelektüel Gelişim Bozukluğu) ile karıştırılır; ancak en büyük fark, 'mental defective' kavramının klinik bir tanı aracı değil, ötekileştirici ve tarihsel bir sosyal kontrol etiketi olmasıdır.