Modus Operandi
Modus Operandi
Tanım
Bir bireyin, belirli bir görevi yerine getirirken veya bir eylemi gerçekleştirirken sergilediği kendine özgü davranış kalıbı ve çalışma yöntemi.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir vakada, obsesif-kompulsif bozukluk tanısı alan bir bireyin evden çıkmadan önce kapıyı kilitledikten sonra tam üç kez kapı kolunu yoklaması ve anahtarı sol cebine koyması, onun kaygıyla başa çıkma sürecindeki spesifik 'modus operandi' sidir.
Derin Analiz
Klinik psikoloji, kriminoloji ve davranış bilimleri kesişim kümesinde yer alan bu kavram, bireyin habitual (alışkanlık haline gelmiş) bilişsel ve motor becerilerinin dışavurum biçimini inceler. Başlangıçta adli psikolojide suç profili çıkarılırken failin imza niteliğindeki hareketlerini saptamak için kullanılırken, genişletilmiş klinik bağlamda hastanın başa çıkma stratejilerini (coping mechanisms), problem çözme yollarını ve rutin davranış kalıplarını betimler. Nörobiyolojik düzeyde bazal gangliya ve prefrontal korteks arasındaki otomasyon döngüleriyle, yani procedural memory (prosedürel bellek) ile sıkı sıkıya ilişkilidir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Kriminal profillemedeki 'imza' (signature) kavramı ile karıştırılır; imza, failin psikolojik tatmini için yaptığı zorunlu olmayan eylemleri kapsarken, modus operandi suçun işlenmesi veya hedefe ulaşılması için hayati olan teknik yöntemlerdir.