Muhtemel Benlik
Possible Self
Tanım
Bireyin gelecekte ne olabileceğine, neye dönüşebileceğine veya ne hâle gelebileceğine dair zihinsel temsilleri; kalıcı hedeflerin, korkuların ve niyetlerin bilişsel tezahürleri.
Örnek Vaka / Uygulama
Kritik bir sınava hazırlanan bir tıp fakültesi öğrencisinin zihninde iki net muhtemel benlik çalışmaktadır: Bir tarafta ameliyathanede başarılı operasyonlar gerçekleştiren uzman hekim imajı (pozitif muhtemel benlik - yaklaşma motivasyonu), diğer tarafta ise ders çalışmadığı takdirde kalacak ve mesleğini icra edemeyecek tükenmiş birey tablosu (negatif muhtemel benlik - kaçınma motivasyonu). Öğrencinin günlük çalışma saatleri ve stratejileri, bu iki zihinsel temsil arasındaki gerilim ve denge tarafından yönetilir.
Derin Analiz
Muhtemel benlikler kavramı, bireyin motivasyonel sisteminin geleceğe dönük bilişsel motorunu oluşturur. Hazel Rose Markus ve Paula Nurius tarafından 1985 yılında bilişsel ve sosyal psikoloji yazınına kazandırılan bu yapı; yalnızca geçmişteki deneyimlerin bir özeti değil, aynı zamanda şimdiki zaman ile gelecek tasavvurları arasındaki kritik köprüdür. Pozitif muhtemel benlikler bireyi belirli hedeflere ulaşmak için motive eden birer cazibe merkezi (örneğin 'başarılı akademisyen') işlevi görürken, negatif muhtemel benlikler kaçınılması gereken tehditleri (örneğin 'işini kaybetmiş yalnız birey') temsil ederek koruyucu ve kaçınmacı stratejileri tetikler. Bu bilişsel temsiller tamamen soyut bir hayal gücünün ürünü olmayıp, bireyin içinde bulunduğu sosyokültürel bağlam, tarihsel dönem ve medya aracılığıyla maruz kaldığı modellerle biçimlenir. Nörobiyolojik düzeyde, muhtemel benliklerin kurgulanması ve güncellenmesi prefrontal korteksin yürütücü işlevleri, özellikle de geleceği simüle etme ve planlama kapasitesiyle doğrudan ilişkilidir.
Etimoloji
İngilizce 'possible' (mümkün, olası, Latince 'posse' [gücü yetmek, mümkün olmak]) ve 'self' (ben, benlik, Eski İngilizce 'self' [aynı, kendi]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Öz Düzenleme
Öz Düzenleme
Self-regulation
Bireyin kendi davranışlarını öz-izleme, öz-değerlendirme ve öz-pekiştirme süreçleri aracılığıyla denetleme ve yönlendirme kapasitesi.
İncele