Örüntüleme
Patterning
Tanım
Uyaranlara karşı bir yanıt sistemi veya örüntüsü oluşturulması ya da yeni bir yanıt seti uyandıracak uyaranların düzenlenmesi sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir otizm spektrum bozukluğu müdahale programında, çocuğun sosyal ipuçlarına (göz teması, ses tonu) doğru tepki verebilmesi için çevresel uyaranların belirli bir örüntüleme mantığıyla basitten karmaşığa doğru yapılandırılması ve her doğru eşleşmenin pekiştirilmesi.
Derin Analiz
Örüntüleme, organizmanın çevresel uyaran dizilimlerini anlamlandırma, kategorize etme ve bunlara tutarlı davranışsal veya sinirsel tepkiler üretme kapasitesini ifade eder. Bilişsel ve davranışsal psikolojide bu süreç, klasik ve edimsel koşullanma mekanizmalarının temelini oluşturur. Birey, dış dünyadan gelen karmaşık uyarıcı akışını rastgele bir gürültü olarak değil, belirli bir düzen (pattern) içinde işler. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum sinaptik plastisite ve uzun süreli potansiyalizasyon (LTP) süreçleriyle kortikal haritaların yeniden organize olmasını tetikler. Öğrenme teorilerinde, uyarıcıların zamansal ve mekansal olarak nasıl yapılandırıldığı, organizmanın gelecekteki tepki dağarcığını doğrudan belirler.
Etimoloji
Orta İngilizce 'patron' (model, örnek) sözcüğünden türetilmiş olup, Latince 'patronus' (koruyucu, baba) kökünden evrilmiştir; davranış bilimlerinde düzenleme ve yapılandırma süreçlerini niteler.
Karıştırmayın
Alışış (Habituation) ile karıştırılabilir; habituation uyarıcılara verilen tepkinin azalmasını ifade ederken, örüntüleme aktif bir sistem ve yeni yanıt setlerinin inşasını kapsar.
Keşfetmeye Devam Edin
Uyarıcı Genellemesi
Uyarıcı Genellemesi
Stimulus Generalization
Klasik veya edimsel koşullanma sürecinde öğrenilen bir tepkinin, orijinal koşullu uyarıcıya benzer nitelikteki farklı uyarıcılara da verilmesi durumu.
İncele