Öz-ilaçlama
Self-medication
Tanım
Bireylerin fiziksel veya psikolojik semptomlarını hafifletmek amacıyla tıbbi bir yönlendirme veya reçete olmaksızın bilinçsizce ilaç, alkol veya psikoaktif madde kullanması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Sosyal anksiyete bozukluğu yaşayan bir bireyin, kalabalık bir toplantı öncesinde kalp çarpıntısını ve korku hissini bastırmak için bir hekime danışmadan düzenli olarak beta-bloker veya alkol alması.
Derin Analiz
Öz-ilaçlama hipotezi, özellikle madde kullanım bozuklukları ile komorbid seyreden anksiyete, depresyon ve travma sonrası stres bozukluğu gibi tablolarda kritik bir açıklayıcı modeldir. Birey, içsel gerilimleri, duygulanım düzensizliklerini veya bedensel sancıları tolere edebilmek için adaptif olmayan bir başa çıkma mekanizması olarak dışsal ajanlara yönelir. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum mezolimbik dopaminerjik yolaktaki ödül mekanizmalarını manipüle ederek geçici bir homeostatik rahatlama sağlasa da, uzun vadede nöroadaptasyon süreçlerini bozar ve tolerans ile bağımlılık döngüsünü tetikler.
Etimoloji
İngilizce 'self' (kendi, öz) ve Latin kökenli 'medicatio' (iyileştirme, tedavi etme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Yatrojenik bağımlılık (hekim kontrolünde verilen ilaçların bağımlılık yapması) ve farmakofili (ilaç sevgisi veya arayışı) ile karıştırılabilir; öz-ilaçlamada temel motivasyon tıbbi bir semptomu kendi kendine tedavi etme çabasıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Madde Kullanım Bozukluğu
Madde Kullanım Bozukluğu
Substance Use Disorder
Maddeye bağlı olumsuz sonuçlara ve işlevsellikte belirgin bozulmaya rağmen devam eden fizyolojik, davranışsal ve bilişsel belirtiler kümesi.
İncele
Komorbidite
Komorbidite
Comorbidity
Bir bireyde eş zamanlı olarak birden fazla hastalık, bozukluk veya tıbbi durumun bir arada bulunma durumu.
İncele