Öz İmaj Yanlılığı
Self-image Bias
Tanım
Bireylerin başkalarını, kendilerinin yüksek puan aldıkları veya benliklerinde merkezi gördükleri özelliklere göre değerlendirme eğilimidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Son derece dakik ve zaman yönetimini hayatının merkezine koyan bir yöneticinin, iş görüşmesinde adayları değerlendirirken mesleki yeterlilikten ziyade adayın dakikliğine aşırı odaklanması ve bu özelliği tüm karakterin birincil göstergesi sayması öz imaj yanlılığına örnek teşkil eder.
Derin Analiz
Sosyal biliş ve benlik algısı literatüründe bu olgu, benlik kavramının (self-concept) harici sosyal uyaranları filtrelemede bir mercek olarak nasıl işlev gördüğünü açıklar. Birey, kendi sahip olduğu ya da önde olduğunu varsaydığı vasıfları (örneğin dürüstlük, entelektüalizm veya dışadönüklük) bir norm veya referans noktası haline getirir. Bu durum, sosyal algıda projeksiyon mekanizmasıyla örtüşse de ondan farklıdır; burada bilinçdışı bir dürtünün yansıtılmasından ziyade, bireyin kendi öz değerlendirme kriterlerini evrensel bir ölçüt gibi diğerlerine dayatması söz konusudur. Kendi benlik imgesinde belirli bir özelliği merkezi konuma yerleştiren kişi, karşıdaki insanı kategorize ederken öncelikle bu özelliğin varlığını veya yokluğunu arar.
Etimoloji
İngilizce 'self' (kendi, benlik) + 'image' (görüntü, imaj) ve 'bias' (yanlılık, meyil) kelimelerinin birleşiminden oluşan, benlik algısının sosyal idrak üzerindeki sistematik sapmasını betimleyen modern sosyal psikoloji terimidir.
Karıştırmayın
Projeksiyon (savunma mekanizması olan yansıtma, genellikle kişinin kendi kabul edilemez dürtülerini başkalarında görmesidir; öz imaj yanlılığı ise olumlu veya nötr öz-değerlendirme kriterlerinin kıstas alınmasıdır) ve Yalancı Konsensüs Etkisi (herkesin kendisi gibi düşündüğünü varsaymak).
Keşfetmeye Devam Edin
Sosyal Biliş
Sosyal Biliş
Social Cognition
Bireylerin sosyal dünyadaki diğer insanları, kendilerini ve aralarındaki etkileşimleri algılama, yorumlama, kategorize etme ve bu süreçleri davranışlarına rehberlik edecek şekilde işleme koyma becerilerinin tamamıdır.
İncele