Özendirme Kuramı
İncentive Theory
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Gün boyunca hiçbir şey yeme ihtiyacı hissetmeyen (fizyolojik olarak aç olmayan) bir bireyin, en sevdiği restoranın önünden geçerken yayılan koku ve vitrindeki yiyecek görüntüsü (çevresel özendirici) karşısında ani bir yeme isteği duyması ve içeri girmesi.
Derin Analiz
Özendirme kuramı, davranışın yalnızca içsel eksikliklerden veya homostatik dengesizliklerden kaynaklandığını savunan klasik dürtü azaltma teorilerine bir alternatif olarak gelişmiştir. Bilişsel ve davranışsal perspektiflerin kesişim kümesinde yer alan bu yaklaşım, dışsal uyaranların (ödüller veya cezalar) beklentisel değerinin (incentive salience) bireyin motivasyonel uyarılmışlık düzeyini doğrudan belirlediğini öne sürer. Dopaminerjik sistemin ödül beklentisi ve pekiştireç işleme mekanizmalarıyla, bireyin anlık fizyolojik gereksinimleri arasındaki nüanslı etkileşimi inceler.
Etimoloji
Latince 'incensare' (ateşlemek, tutuşturmak, kışkırtmak) fiilinden türetilen 'incentivum' (teşvik edici, özendirici) sözcüğüne dayanır.
Karıştırmayın
Dürtü Kuramı (Drive Theory) ile sıklıkla karıştırılır; dürtü kuramı davranışı içeriden dışarıya doğru iten biyolojik gereksinimlere odaklanırken, özendirme kuramı dışarıdan içeriye doğru çeken çevresel uyarıcıların gücünü vurgular.
Keşfetmeye Devam Edin
Dürtü Azaltma Kuramı
Dürtü Azaltma Kuramı
Drive-reduction Theory
Motive edilmiş davranışların temel amacının, homeostatik bozulmadan kaynaklanan bir dürtü durumunu azaltmak ve organizmada dengeyi yeniden kurmak olduğunu savunan öğrenme kuramı.
İncele
Ödül Sistemi
Ödül Sistemi
Reward System
Belirli bir uyaranı doyum veya haz duygusuyla ilişkilendiren birbiriyle bağlantılı faktörler ve nöral yapılar bütünüdür.
İncele
Pekiştirme
Pekiştirme
Reinforcement
Edimsel koşullamada bir davranışın sıklığını veya ortaya çıkma olasılığını artıran bağımlı ilişki, süreç ve uygulama.
İncele