Premorbid İşlevsellik
Premorbid Functioning
Tanım
Bireyin herhangi bir nörolojik travma, psikiyatrik hastalık veya beyin hasarı yaşamadan önceki bilişsel, sosyal ve mesleki kapasitesidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Trafik kazası sonucu frontal lob hasarı geçiren 42 yaşındaki bir mühendisin kaza sonrasındaki yönetici işlev testlerinde ortalama altı skor alması, tek başına bir anlam ifade etmez. Klinisyen, hastanın kaza öncesi üst düzey mühendislik projelerini yönettiğini, akademik geçmişini ve premorbid işlevsellik tahmin testlerini baz alarak bu skorun aslında çok ciddi bir kognitif kayba (%30-40'lık düşüş) işaret ettiğini saptar.
Derin Analiz
Nöropsikolojik değerlendirmelerde ve klinik psikopatolojide premorbid işlevselliğin tespiti, akut bir hasarın neden olduğu bilişsel gerilemenin miktarını objektif olarak quantify edebilmek için hayati bir referans noktası sağlar. Hasar sonrası yapılan testler mutlak bir skor verse de, bu skorun bireyin orijinal bilişsel rezervini ne ölçüde yansıttığı bilinmeden tam bir hasar analizi yapılamaz. Bu amaçla demografik değişkenler (eğitim düzeyi, mesleki geçmiş, sosyoekonomik statü), premorbid zeka tahmin testleri (örneğin NART - National Adult Reading Test) ve aile/yakın bildirimleri triangülasyon yöntemiyle kullanılır. Şizofreni gibi gelişimsel seyirli psikotik bozukluklarda ise premorbid işlevselliğin düşük olması, prodromal dönemin erken bir işaretçisi olarak prognostik bir belirteçtir.
Etimoloji
Latince 'prae-' (önce, önceden) ve 'morbus' (hastalık) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; tıbbi ve psikolojik bağlamda bir patolojinin ortaya çıkışından önceki durumu ifade eder.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Nöropsikolojik Değerlendirme
Nöropsikolojik Değerlendirme
Neuropsychological Assessment
Çeşitli standardize testler aracılığıyla beyin hasarı veya işlev bozukluğunun varlığını, doğasını ve kapsamını saptayan kapsamlı klinik değerlendirme süreci.
İncele