Rastgele Hata
Random Error
Tanım
Yalnızca şans faktörüne bağlı olarak ortaya çıkan, sistematik olmayan ve ölçüm süreçlerindeki bilinmeyen değişkenler yüzünden gelişigüzel dalgalanan ölçüm hatası.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir zeka testini uygularken, test edilecek bireyin o an dışarıdan gelen ani ve geçici bir sokak gürültüsü nedeniyle soruyu yanlış anlaması veya odaklanamaması rastgele hataya örnek teşkil eder. Aynı test aynı kişiye tekrar verilse bu gürültü faktörü tekrarlanmayacaktır.
Derin Analiz
Psikometri ve istatistikte rastgele hata, ölçülen gerçek skor (true score) etrafında normal dağılım gösterme eğiliminde olan, öngörülemez varyans kaynağıdır. Sistematik hatanın (systematic error) aksine, yönü ve büyüklüğü sabit değildir; bu nedenle testin geçerliğini (validity) doğrudan düşürmese de güvenilirliğini (reliability) zedeler. Örneklem büyüklüğü arttıkça rastgele hataların ortalaması sıfıra yaklaşır, çünkü pozitif ve negatif sapmalar birbirini telafi etme eğilimindedir. Klasik Test Teorisi'nde (Classical Test Theory) gözlenen skorun, gerçek skor ile rastgele hata skorunun toplamından ibaret olduğu varsayılır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Sistematik hata (systematic error) ile sıkça karıştırılır. Sistematik hatada ölçüm aletinde veya süreçte sürekli tek taraflı bir sapma (örneğin bozuk bir tartının her şeyi 2 kilo fazla tartması) söz konusuyken, rastgele hatada yönü belli olmayan anlık dalgalanmalar bulunur.
Keşfetmeye Devam Edin
Sistematik Hata
Sistematik Hata
Systematic Error
Örneklemden elde edilen veri değerlerinin, popülasyon içindeki gerçek değerlerden sabit bir miktarda ve yönlü olarak sapma gösterdiği ölçüm hatası türüdür.
İncele