Risk Altında
At Risk
Tanım
Bir bozukluğa, hastalığa veya olumsuz psikopatolojik sonuca karşı genetik, fiziksel veya davranışsal faktörler nedeniyle artmış duyarlılık ve yatkınlık durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Yıllardır günde iki paket sigara kullanan kırk yaşındaki bir birey, kronik bronşit ve amfizem gelişimi açısından risk altında kabul edilir; klinik takipte pulmoner fonksiyon testleri bu riskin somatik yansımalarını erken evrede yakalamak için kullanılır.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve epidemiyolojide 'risk altında' olma durumu, deterministtik bir kaderi değil, olasılıksal bir artışı ifade eder. Bireyin genetik yükü, nörobiyolojik vulnerabilitesi, erken yaşam stresi ve çevresel maruziyetleri, homeostatik mekanizmaların stresörler karşısında dezorganize olma ihtimalini yükseltir. Örneğin, şizofreni tanısı almış ebeveynlerin çocukları, poligenik risk skorları ve epigenetik yatkınlıklar doğrultusunda psikotik bozukluklar açısından risk altındadır. Bu durum, patolojinin kesin olarak gelişeceğini değil, eşik değerin aşılma olasılığının normal popülasyona oranla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğunu gösterir.
Etimoloji
İngilizce 'at' (konum/durum belirten edat) + Eski Fransızca 'riske' ve İtalyanca 'rischio' (kayalıkları göze almak, tehlikeye atılmak) sözcüklerinin evrilmesiyle oluşmuştur.
Karıştırmayın
Kesin tanı (diagnosis) ile karıştırılır; 'risk altında' olmak bir hastalık tablosunun varlığını değil, vulnerabilite durumunu belirtir.