Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Saptama Görevi

Detection Task

Tanım

Bireyin belirli bir uyarıcının (sinyalin) varlığını gürültü veya arka plan uyaranları arasında fark edip edemediğini ölçmek için tasarlanmış deneysel prosedür.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir havalimanı güvenlik tarama görevlisinin X-ray cihazı ekranında silik bir tehlikeli nesneyi (örneğin plastik patlayıcı) yoğun bagaj karmaşası içinde fark etmeye çalışması klasik bir gerçek hayat saptama görevidir.

Derin Analiz

Psikofizikte ve bilişsel bilimlerde, saptama görevi genellikle Sinyal Saptama Kuramı (Signal Detection Theory - SDT) çerçevesinde incelenir. Amaç, katılımcının duyusal hassasiyetini (d') ile karar verme eğilimini (beta) birbirinden matematiksel olarak ayırmaktır. Görev sırasında katılımcıya zayıf veya belirsiz uyarıcılar sunulur ve 'Uyarıcı var' ya da 'Uyarıcı yok' şeklinde ikili yanıtlar vermesi istenir. Bu süreç, duyusal eşiklerin ötesinde dikkat, beklenti ve bilişsel önyargıların insan algısını nasıl biçimlendirdiğini laboratuvar ortamında modellemek için kritik bir metodolojidir.

Etimoloji

İngilizce 'detection' (Latince 'detectio', açığa çıkarma, keşfetme) ve 'task' (Eski Fransızca 'tasque', , görev) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Ayrım Görevi (Discrimination task) ile sıklıkla karıştırılır; ayrım görevinde iki veya daha fazla uyarıcı arasındaki farkın ne olduğu sorulurken, saptama görevinde tek bir uyarıcının var olup olmadığı sorgulanır.