Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Sessiz Harf Üçlemesi

Consonant Trigram

Tanım

Sözel öğrenme ve bellek deneyimlerinde kullanılmak üzere tasarlanan, anlamlı bir sözcük oluşturmayan üç ardışık sessiz harften oluşan dizilimdir.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir bellek deneyinde katılımcıya 'M-G-F' sessiz harf üçlemesi gösterilir ve hemen ardından 18 saniye boyunca 100'den geriye üçer üçer sayması istenir. Süre sonunda katılımcının üçlemeyi hatırlama oranı, kısa süreli bellekteki iz silinme hızını hesaplamak için kaydedilir.

Derin Analiz

Sessiz harf üçlemeleri, bilişsel psikoloji ve bellek araştırmalarında, özellikle kısa süreli belleğin kapasitesini ve bilgi bozulma (decay) süreçlerini incelemek için kullanılan klasik uyaranlardır. Brown-Peterson paradigmasında sıklıkla tercih edilirler. Deneklere 'JCL' veya 'KRX' gibi anlamsız üçlemeler verilir ve ardından katılımcının bu bilgiyi zihinde tutmasını engellemek için çeldirici bir görev (örneğin geriye doğru üçer sayma) uygulanır. Bu yöntem, fonolojik döngünün (phonological loop) işleyişini, kodlama kalitesini ve engelleme mekanizmalarının etkinliğini ampirik olarak ölçmeye olanak tanır. Üçlemelerin anlamsız olması, uzun süreli bellekteki mevcut anlamsal ağların yardımıyla bilginin yeniden üretilmesini engeller ve saf epizodik kısa süreli bellek performansını izole eder.

Etimoloji

Latince 'con-' (birlikte) + 'sonare' (ses çıkarmak) kelimelerinden türeyen 'consonant' (sessiz harf) ve Yunanca 'treis' (üç) kökünden gelen 'trigram' (üç harfli birim) sözcüklerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Anlamsız hece (nonsense syllable) ile sıkça karıştırılır; aradaki temel fark, sessiz harf üçlemelerinin özel olarak sessiz harflerden (sesli harf içermeden) oluşması ve genellikle Brown-Peterson türü dikkat dağıtma deneylerinde daraltılmış bir uyaran seti olarak kullanılmasıdır.