Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Sibernetik Teori

Cybernetic Theory

Tanım

Canlı organizmalar ile makinelerin kontrol, iletişim ve öz-düzenleme mekanizmalarını inceleyen disiplinler arası teorik çerçeve.

Örnek Vaka / Uygulama

Termostatlı bir ısıtma sisteminin oda sıcaklığını sürekli olarak dengelemesi (geri bildirim döngüsü) veya bir insanın bisiklet sürerken rüzgarın yönüne göre anlık kas düzeltmeleri yapması sibernetik birer öz-düzenleme örneğidir.

Derin Analiz

Sibernetik teori; bilişsel bilimler, sistem teorisi ve davranış bilimlerinde girdi-çıktı döngülerini, homeostazı ve hata düzeltme mekanizmalarını modellemek için kullanılır. Temelini Norbert Wiener'ın attığı bu yaklaşım, sistemlerin çevrelerinden aldıkları bilgileri işleyerek hedeflerine nasıl ulaştığını (geri bildirim döngüleri aracılığıyla) inceler. Bilişsel psikolojide insan zihninin bilgi işleme süreçlerini anlamada temel bir metafor ve analitik araç sunarken, yapay zeka ve otomasyon sistemlerinin mimari temelini oluşturur.

Etimoloji

Yunanca 'kybernētēs' (dümençi, kaptan, yönlendiren) sözcüğünden türetilmiştir; Norbert Wiener tarafından 1948 yılında kontrol ve iletişim bilimi olarak literatüre kazandırılmıştır.

Karıştırmayın

Genel Sistem Teorisi ile sıklıkla karıştırılır; ancak sibernetik teori özellikle bilgi akışı, kontrol ve iletişim mekanizmalarına odaklanırken, genel sistem teorisi sistemlerin genel yapısal özelliklerini inceler.