Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

SNT Vazodilatasyonu

CNS Vasodilation

Tanım

Serebral kan akımının artmasına yol açacak şekilde beyin kan damarlarının çapının genişlemesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Genel anestezi uygulaması sırasında kullanılan inhalasyon ajanlarının serebral damar düz kasları üzerindeki gevşetici etkisi sonucunda SNT vazodilatasyonu gerçekleşir; bu durum anesteziyoloğun serebral kan akımı ve intrakraniyal basınç değişikliklerini yakından takip etmesini gerektirir.

Derin Analiz

Serebral vasküler sistem, nöronal metabolik talepleri karşılamak üzere otorekülatif mekanizmalarla sıkı bir kontrol altında tutulur. SNT vazodilatasyonu durumunda, arteriyol duvarındaki düz kasların gevşemesiyle vasküler direnç düşer ve parankimal dokuya giden kan hacmi artar. Bu fizyolojik yanıt; hiperkapni, hipoksi, bazı farmakolojik ajanlar (örneğin nitröz oksit) veya lokal metabolitlerin (adenozin, hidrojen iyonları) birikimiyle tetiklenebilir. İntrakraniyal basınç dinamikleri ve miyokardiyal perfüzyon dengesi açısından kritik bir öneme sahiptir; zira kontrolsüz vazodilatasyon intrakraniyal basınç artışına veya serebral ödeme zemin hazırlayabilir.

Etimoloji

Latince 'vas' [damar] + 'dilatatio' [genişleme] kelimelerinin birleşiminden türetilmiş olup, 'central nervous system' (merkezi sinir sistemi) ifadesinin kısaltması olan 'CNS' ile nitelendirilmiştir.

Karıştırmayın

Serebral vazokonstriksiyon (damar çapının daralması ve kan akımının azalması durumu) ile karıştırılır; ayrıca vasküler geçirgenlik artışı (kan-beyin bariyeri hasarı) kavramından farklıdır çünkü burada temel olay sadece damar lümen çapının fizyolojik veya farmakolojik olarak genişlemesidir.