TAR DNA Bağlayıcı Protein 43 (TDP-43)
TAR Dna-binding Protein 43 (TDP-43)
Tanım
Gen ekspresyonu ve RNA metabolizmasında kritik roller üstlenen, patolojik durumlarda çekirdekten sitoplazmaya nükleer translokasyon göstererek çözünmez inklüzyonlar oluşturan nükleer RNA bağlayıcı bir proteindir.
Örnek Vaka / Uygulama
62 yaşında ilerleyici kas güçsüzlüğü, bulbber belirtiler ve hafif yürütücü işlev kayıpları ile başvuran hastanın post-mortem beyin dokusu incelendiğinde, motor korteks ve hipokampal nöronların sitoplazmasında TDP-43 pozitif, ubikuitinle ilişkili anormal inklüzyon cisimcikleri saptanmıştır.
Derin Analiz
TDP-43, fizyolojik koşullar altında öncelikle hücre çekirdeğinde yerleşik bulunan ve transkripsiyonel düzenleme, pre-mRNA eklenmesi (splicing), mRNA kararlılığı ve hücre içi RNA taşınması gibi temel hücresel süreçleri yöneten evrensel bir proteindir. Ancak nörodejeneratif süreçlerde bu protein homeostazını kaybeder; çekirdekten sitoplazmaya anormal bir şekilde yer değiştirir, hiperfosforilasyona uğrar ve ubikuitine olarak çözünmez agregatlar oluşturur. Bu durum hem nükleer fonksiyon kaybına (loss of function) hem de sitoplazmik toksisiteye (gain of toxicity) yol açar. Amyotrofik lateral skleroz (ALS) ve frontotemporal lobar dejenerasyon (FTLD-TDP) vakalarının çoğunda bu patolojik imza, nöronal katastrofun temel mekanizmasını oluşturur.
Etimoloji
İngilizce 'TAR DNA-binding protein 43' ifadesinin kısaltmasıdır; TARDBP geninden kodlanan ve 43 kilodalton moleküler ağırlığa sahip bir proteini tanımlar. 'TAR' ibaresi ilk keşfedildiği HIV-1 virüsünün trans-aktivatör yanıt elementine (trans-activating response element) bağlanma özelliğinden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Amyotrofik Lateral Skleroz
Amyotrofik Lateral Skleroz
ALS
Merkezi sinir sistemindeki motor nöronların ilerleyici kaybıyla karakterize, istemli kas hareketlerinin yitimine ve kas atrofisine yol açan nörodejeneratif bir hastalıktır.
İncele
Frontotemporal Lobar Dejenerasyon
Frontotemporal Lobar Dejenerasyon
Frontotemporal Lobar Degeneration
Frontal ve/veya temporal loblarda ilerleyici fokal atrofi ve özgül proteinopatilerle karakterize, sosyal davranış ve dil bozukluklarıyla seyreden heterojen nörodejeneratif süreç.
İncele