Uygulama Değerlendirmesi
İmplementation Evaluation
Tanım
Bir müdahale veya programın planlandığı gibi sunulup sunulmadığını ve hedef kitlesine ulaşıp ulaşmadığını inceleyen sistematik değerlendirme yaklaşımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Yenidoğan sağlığını desteklemek amacıyla hastanelerde başlatılan yeni bir hemşirelik eğitim programının, planlanan 10 modülün hastanelerin %80'inde sadece ilk 3 modülünün verilmesiyle sonuçlandığının ve hedef kitle olan ebeveynlerin yalnızca %15'ine ulaşıldığının tespit edilmesi bir uygulama değerlendirmesi örneğidir.
Derin Analiz
Uygulama değerlendirmesi, program değerlendirme (program evaluation) literatüründe 'sonuç değerlendirmesinden' (outcome evaluation) kesin bir çizgisle ayrılır. Odak noktası nihai değişimler veya etkililik değil, sürecin kalitesidir. Programın sadakatini (fidelity), dozunu, katılımcı oranlarını, sunum kalitesini ve operasyonel engellerini ampirik verilerle inceler. Nicel yöntemler (gözlem formları, katılım logları) ve nitel veriler (odak grup görüşmeleri, mülakatlar) birlikte kullanılarak yürütülür. Bu analiz olmadan elde edilen başarısızlık veya başarı sonuçlarının hangi mekanizmalar üzerinden gerçekleştiğini istatistiksel veya metodolojik olarak izole etmek imkansızdır.
Etimoloji
Latince 'implere' (doldurmak, yerine getirmek, tamamlamak) kökünden türetilen 'implementation' ile Orta Çağ Fransızcası kökenli 'evaluer' (değer biçmek, kıymet takdir etmek) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Sonuç değerlendirmesi (outcome evaluation) ile sıklıkla karıştırılır; sonuç değerlendirmesi programın 'ne yarattığına' odaklanırken, uygulama değerlendirmesi 'ne yapıldığını' ve 'nasıl yapıldığını' inceler.