Uyku Evrilmesi
Sleep İnversion
Tanım
Gündüzleri uyku veya somnolans hali sergilerken, geceleri uyanık kalma eğilimiyle karakterize olan sirkadiyen ritim bozukluğudur.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşındaki bir yazılım mühendisi, haftalarca sabaha karşı 05:00'te yatıp öğleden sonra 14:00'te uyanmaya başlar. Sosyal ve mesleki işlevselliği bozulmasına rağmen akşam saatlerinde zihinsel olarak en yüksek uyanıklık seviyesine ulaştığını, gündüzleri ise yoğun bilişsel sis ve aşırı uyku hali (somnolans) yaşayarak adaptasyon kaybı yaşadığını bildirir.
Derin Analiz
Uyku evrilmesi, bireyin doğal diürnal (gündüz aktif) alışkanlıklarını nokturnal (gece aktif) alışkanlıklarla yer değiştirmesi durumudur. Tek başına birincil bir patoloji olmaktan ziyade, genellikle suprakiazmatik çekirdeğin (SCN) endojen sirkadiyen pacemaker mekanizmalarındaki bozulmaların, melatonin salınım siklusundaki desenkronizasyonların, mesleki vardiya düzenlerinin, nörolojik defisitlerin veya psikiyatrik tabloların ikincil bir belirtisi olarak ortaya çıkar. Biyolojik saatin ışık-karanlık döngüsüne uyum sağlayamaması,homeostatik uyku baskısı ile sirkadiyen faz arasındaki uyumsuzluğu derinleştirir.
Etimoloji
İngilizce 'sleep' (uyku, Eski İngilizce *slǣp*) ve 'inversion' (tersine dönme, Latince *inversio* [alt üst etme, ters çevirme] köklerinden türetilmiştir)
Karıştırmayın
Uykusuzluk (İnsomnia) ile karıştırılır; insomniada toplam uyku süresinde azalma ve uykuya dalmada güçlük varken, uyku evrilmesinde uyku süresi korunur ancak zamanlaması tamamen tersine dönmüştür.
Keşfetmeye Devam Edin
Sirkadiyen Ritim
Sirkadiyen Ritim
Diurnal Rhythm
Canlıların yaklaşık 24 saatlik bir döngü içinde sergiledikleri fiziksel, zihinsel ve davranışsal değişikliklerin tümüdür.
İncele
Melatonin
Melatonin
Melatonin
Epifiz bezi tarafından serotonin metabolize edilerek özellikle karanlıkta salgılanan ve sirkadiyen ritmi, uyku-uyanıklık döngüsünü düzenleyen amin yapılı bir hormon.
İncele