Varoluşsal-hümanistik Terapi
Existential–humanistic Therapy
Tanım
İnsanı yalnızca davranış, biliş veya kökensel dürtülerin bir ürünü olarak indirgemek yerine; öznel yaşantıları, irade özgürlüğü ve kendi yaşam yönünü tayin etme kapasitesi ekseninde ele alan bütüncül bir psikoterapi yaklaşımıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Kariyerinde ve özel hayatında her dışsal hedefine ulaştığı halde derin bir boşluk hissi ve anlamsızlık yaşayan 34 yaşındaki bir danışanın, 'Ben kimim ve bu hayatın benim için özgün bir anlamı ne?' sorusuyla terapiste başvurması. Terapist, danışana tanı koymak yerine onun bu varoluşsal sancısını ve seçim yapma özgürlüğünün getirdiği sorumluluk yükünü birlikte keşfeder.
Derin Analiz
Varoluşsal-hümanistik terapi, bireyin anlam arayışı, ölüm bilinci, özgürlük, sorumluluk ve yalnızlık gibi evrensel varoluşsal meselelerle yüzleşme kapasitesini merkeze alır. Klinik pratikte dogmatik tekniklerin ezberci uygulanışını reddeder; bunun yerine terapist ile danışan arasında otantik, şimdiki zamana odaklanan ve insani bir bağ kurulmasını savunur. Fenomenolojik yöntemi benimseyerek danışanın içsel dünyasını dışsal varsayımlardan arındırılmış bir şekilde anlamaya çalışır. Nörobiyolojik düzeyde, bu terapötik yaklaşımın prefrontal korteksteki öz-farkındalık ve üst-biliş süreçlerini aktive ettiği, insula aracılığıyla interoseptif ve öznel içsel durumların farkındalığını derinleştirdiği klinik gözlemlerle desteklenmektedir.
Etimoloji
Latince 'existere' [ortaya çıkmak, var olmak] ve Yunanca 'humanus' [insana yakışır, beşeri] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ile sıklıkla karıştırılır; BDT işlevsiz düşünce kalıplarını değiştirmeye odaklanırken, varoluşsal-hümanistik terapi semptomları ortadan kaldırmaktan ziyade anlam ve özgürlük krizlerini kucaklar.
Keşfetmeye Devam Edin
Özerklik
Autonomy
Bireyin, grubun veya toplumun dışsal baskılardan bağımsız olarak kendi kararlarını alabilmesi, kendini yönetebilmesi ve eylemlerini kendi içsel değerleriyle belirlemesi durumu.
Otantisite
Authenticity
Psikoterapide terapistin yapmacıksız ve gerçek tutumu, egzersistansiyel felsefede ise bireyin kendi değerlerini özgürce inşa etme ve varoluşsal sorumluluğu üstlenme hâli.