Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yapıcı Çatışma Çözümü

Constructive Conflict Resolution

Tanım

Bireyler arası veya gruplar arası anlaşmazlıkları uzlaşma, müzakere ve iş birliği gibi sağlığa ve ilişkiye katkı sağlayan yöntemlerle çözme süreci.

Örnek Vaka / Uygulama

Yönetim kurulunda bütçe dağılımı konusunda anlaşmazlık yaşayan iki departman yöneticisinin, birbirlerinin kısıtlarını suçlamak yerine ortak kurumsal hedeflere odaklanarak kaynakları esnek bir takvimle yeniden müzakere etmesi ve her iki tarafın da projelerini yürütebileceği hibrit bir model üzerinde anlaşması.

Derin Analiz

Sosyal psikoloji ve müzakere kuramları çerçevesinde değerlendirilen bu süreç, tarafların sıfır toplamlı oyun (kazan-kaybet) zihniyetinden uzaklaşarak karşılıklı kazanç (kazan-kazan) odaklı bilişsel ve davranışsal stratejiler geliştirmesini gerektirir. Duygusal regülasyon becerileri, perspektif alma (perspective-taking) ve empati gibi üst düzey bilişsel yetiler, bu mekanizmanın başarısında kilit rol oynar. Amaç, çatışmanın potansiyel yıkıcı etkilerini nötralize ederek ilişkisel sermayeyi korumak ve ortak bir paydada buluşmaktır.

Etimoloji

Latince 'constructivus' (inşa eden, kuran) ve 'conflictus' (çarpışma, mücadele) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; temelinde yıkıcı bir süreci yapılandırıcı bir forma dönüştürme iradesi yatar.

Karıştırmayın

Çatışmadan kaçınma (conflict avoidance) veya boyun eğme (accommodation) ile karıştırılır; oysa yapıcı çözüm, sorunların halı altına süpürülmesini değil, aktif ve iş birliğine dayalı olarak müzakere edilmesini savunur.