Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yönelim Yanılsaması

İllusion Of Orientation

Tanım

Bozulmuş bilinç durumları nedeniyle kişinin bulunduğu konumu, çevresel uyaranları veya çevresindeki kişilerin kimliğini yanlış tanımlaması durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Yoğun bakım ünitesinde sepsis tablosu nedeniyle deliryum geçiren 68 yaşında bir hasta, hastane odasını kendi evinin oturma odası ve tedavi uygulayan hemşiresini de kızı olarak algılamaktadır.

Derin Analiz

Yönelim yanılsaması, esas olarak merkezi sinir sisteminin bütünlükleyici işlevlerindeki akut bir bozulmaya işaret eder. Deliryum gibi tabloların eşlik ettiği durumlarda, duyusal girdilerin üst düzey kortikal merkezlerde doğru bir şekilde işlenememesi ve 'benlik-çevre' sınırının netliğini yitirmesi sonucu ortaya çıkar. Bu durum, basit bir bellek hatasından ziyade, algısal verilerin bilinçteki anlık koherans (tutarlılık) kaybı yüzünden yanlış yorumlanmasıdır. Nörobiyolojik düzlemde, talamokortikal devrelerin ve retiküler aktive edici sistemin (RAS) işlev bozukluğunun, dış dünyanın ve bedensel konumun haritalandırılmasını sekteye uğrattığı düşünülmektedir.

Etimoloji

Latince 'illusio' (aldatma, aldanma) ve 'orientatio' (doğuya yönelme, konumlanma/yerini bilme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Dejandevü veya derealizasyon ile karıştırılabilir; ancak yönelim yanılsamasında net bir bilinç bozukluğu (deliryum vb.) ve somut nesne/kişi kimliklendirme hatası mevcuttur.