Adenozin Trifosfat
Adenosine Triphosphate
Tanım
Hücre içi biyokimyasal reaksiyonlar, sinir iletimi ve kas kasılması için gereken kimyasal enerjiyi sağlayan temel nükleotittir.
Örnek Vaka / Uygulama
Prefrontal korteksteki bir nöron, glutamat salınımı ve sonrasında sinaptik yaruktaki reseptör temizliği için saniyede milyonlarca molekül ATP tüketir; mitokondri disfonksiyonu geliştiğinde bu enerji üretimi düşer ve nöronal depolarizasyon başarısız olarak bilişsel yavaşlama veya hücre ölümü tetiklenir.
Derin Analiz
Adenozin trifosfat (ATP), biyolojik sistemlerde enerjinin hem para birimi hem de ana taşıyıcısıdır. Adenin bazı, riboz şekeri ve birbirine yüksek enerjili fosfoanhidrit bağlarıyla bağlı üç fosfat grubundan oluşur. Terminal fosfat bağının hidrolizi ile adenozin difosfata (ADP) dönüşürken açığa çıkan serbest enerji (gibbs serbest enerji değişimi), endergonik hücresel süreçleri, aktif taşımayı ve makromolekül sentezini sürdürür. Nörobiyolojik bağlamda, aksiyon potansiyelinin ardından sodyum-potasyum pompasının ($ ext{Na}^+/ ext{K}^+$-ATPaz) membran potansiyelini eski haline getirmesi ve sinaptik veziküllerin geri dönüşümü tamamen ATP hidrolizine bağımlıdır. Mitokondriyal oksidatif fosforilasyon ve glikoliz, ATP sentezinin ana yollarıdır.
Etimoloji
Adenin (aden- [glandula/bez kökenli] + -in [kimyasal sonek]) + riboz (şeker) + trifosfat (Latince 'tres' [üç] + Yunanca 'phōs' [ışık] + 'phoros' [taşıyan] köklerinden türetilen fosfat grubu)
Karıştırmayın
Adenozin difosfat (ADP) ile karıştırılır; ADP iki fosfat grubuna sahipken ve düşük enerjili durumdayken, ATP üç fosfat grubuyla yüksek enerjili durumu temsil eder.