Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Antikor

Antibody

Tanım

B lenfositleri tarafından üretilen ve spesifik antijenlerle etkileşime girerek onları etkisiz hale getiren modifiye edilmiş glikoprotein yapısındaki molekül.

Örnek Vaka / Uygulama

Otoimmün bir beyin zarı iltihabında (ensefalit), hastanın bağışıklık sistemi kendi N-metil-D-aspartat (NMDA) reseptörlerine karşı antikor üretir. Bu antikorların sinaptik reseptörlere bağlanması glutaterjik iletimi bloke ederek psikoz, katatoni ve bellek kayıpları gibi nöropsikiyatrik semptomların ortaya çıkmasına neden olur.

Derin Analiz

Antikorlar, bağışıklık sisteminin humoral yanıt kolunun temel effector (efektör) molekülleridir. Plazma hücrelerine dönüşen B lenfositleri tarafından salgılanırlar. Yapısal olarak 'Y' harfine benzeyen bu immünoglobulinler (IgG, IgM, IgA, IgD, IgE), değişken bölgeleri (Fab) sayesinde yabancı antijenlerin epitoplarına kilit ve anahtar modeliyle yüksek özgüllükle bağlanır. Sabit (Fc) bölgeleri ise kompleman sistemini aktive etmek veya fagositik hücrelerin reseptörlerine bağlanarak opsonizasyon sağlamak suretiyle patojenin eliminasyonunu hızlandırır. Nöroimmünoloji bağlamında, bazı antikorların (örn. anti-NMDA reseptör ensefalitinde olduğu gibi) merkezi sinir sistemindeki nöronal reseptörlere yanlışlıkla bağlanması, psikiyatrik ve nörolojik tablolara yol açabilmektedir.

Etimoloji

Fransızca 'anticorps' (karşı-cisim) kelimesinden türetilmiştir. Yunanca 'anti-' (karşı, zıt) ve Latince 'corpus' (beden, cisim) köklerinin birleşiminden meydana gelmiştir.

Karıştırmayın

Antijen ile sıklıkla karıştırılır; antijen antikorun bağlandığı yabancı molekül veya yapı iken, antikor bu yapıya karşı vücudun ürettiği savunma proteinidir.