Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Belirsizlik Aralığı

İnterval Of Uncertainty

Tanım

Fark eşiği ölçümlerinde, üst eşik (tam fark edilebilir uyarıcı) ile alt eşik (tam fark edilemez uyarıcı) arasında kalan psikofiziksel aralıktır.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir işitme laboratuvarında saf ses testleri sırasında, deneğe verilen 1000 Hz'lik referans frekansa eklenen küçük frekans artışlarının %50 oranında fark edildiği alt sınır ile %95 oranında fark edildiği üst sınır arasındaki frekans bandı, o kulak için belirsizlik aralığını oluşturur.

Derin Analiz

Psikofizik ve duyusal algı çalışmalarında, uyarıcı şiddetindeki değişimlerin denek tarafından tutarlı bir şekilde ayırt edilemediği kuantal geçiş bölgesini tanımlar. Bu aralık, klasik psikofizik yöntemlerinde (örneğin limitler yöntemi) sabit hataların ve denek içi varyabilitenin nicelştirilmesinde kritik bir parametredir. Belirsizlik aralığının genişliği, duyusal sistemin ayırt etme hassasiyetiyle ters orantılıdır; aralık daraldıkça algısal keskinlik artar, genişledikçe ise algısal gürültü ve kararsızlık baskın hâle gelir.

Etimoloji

Latince 'intervallum' (iki duvar arası boşluk) ve 'incertus' (belirsiz, şüpheli) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Mutlak eşik (absolute threshold) ile karıştırılabilir; ancak mutlak eşik bir uyarıcının hiç yoktan varoluş sınırını incelerken, belirsizlik aralığı halihazırda var olan iki uyarıcı arasındaki farkın algılanma sınırlarını inceler.