Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bellek İşletim Karakteristiği Eğrisi

Memory-operating Characteristic Curve (MOCC)

Tanım

Doğru hatırlanan öğe oranının, yanlışlıkla hatırlanan (yanlış pozitif) öğe oranına karşı grafiksel olarak temsil edildiği istatistiksel eğridir.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir tanık teşhis laboratuvarında, şüpheli fotoğraflarının suçlu olmayan kişilerle birlikte deneceklere gösterildiği bir tanıma testinde elde edilen veriler MOCC grafiğine dökülür. Böylece tanığın gerçek anılara dayandığı, yoksa genel bir aşinalık hissiyle mi rastgele suçlamalarda bulunduğu matematiksel olarak modellenir.

Derin Analiz

Bellek İşletim Karakteristiği Eğrisi (MOCC), sinyal saptama kuramının (signal detection theory) bellek süreçlerine uyarlanmış halidir. Bilişsel psikoloji ve deneysel nörobilimde, katılımcıların tanıdıklık (familiarity) ve anımsama (recollection) temelli bellek kararlarını birbirinden ayırmak için kritik bir araçtır. Eğrinin X ekseni yanlış alarm oranını (false alarms), Y ekseni ise isabet oranını (hits) gösterir. Eğrinin altında kalan alan (AUC), bireyin bellek hassasiyetinin ve ayırt etme gücünün saf bir ölçüsünü verir; bu da bilişsel önyargılardan ve yanıt kriteri esnekliğinden arındırılmış bir analiz imkanı tanır.

Etimoloji

İngilizce 'memory' (Latince 'memoria' [hatırlama, zihin gücü]), 'operating' (Latince 'operari' [çalışmak, işlemek]), 'characteristic' (Yunanca 'kharakter' [ayırt edici özellik]) ve 'curve' (Latince 'curvus' [eğri, bükük]) kelimelerinin birleşiminden oluşan psikometrik bir terimdir.

Karıştırmayın

Alıcı Çalışma Karakteristiği (ROC) eğrisi ile sıkça karıştırılır; ROC genellikle tıbbi teşhis ve genel sinyal saptama bağlamında kullanılırken, MOCC spesifik olarak tanıma belleği (recognition memory) paradigmalarına odaklanır.