Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çok Aşamalı Eleme Modeli

Multiple Hurdle Model Of Selection

Tanım

Personel seçiminde, adayların bir sonraki aşamadaki değerlendirmeye geçebilmeleri için seri halindeki her bir seçme aracından (test ve envanterler) sırayla başarıyla geçmesini zorunlu kılan ardışık eleme modelidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Büyük bir havayolu şirketi pilot alımı için çok aşamalı eleme modeli uygular. İlk aşamada adaylar çevrim içi bir bilişsel yetenek testine girer ve barajı geçemeyenler elenir. Barajı geçenler ikinci aşamada simülatör testine çağrılır. Simülatörü de başarıyla tamamlayan son grup, nihai kurul mülakatına ve tıbbi taramaya yönlendirilir.

Derin Analiz

Endüstri ve örgüt psikolojisinde işe alım süreçlerinin maliyet etkinliğini ve geçerliliğini maksimize etmek için tasarlanmış psikometrik bir karar verme stratejisidir. Modelin temel mekanizması, her bir 'engel' (hurdle) noktasında bir kesme puanı (cut-off score) belirlenmesine dayanır. Bu kesme puanını aşamayan adaylar süreçten hemen elenir; böylece daha pahalı veya zaman alıcı sonraki değerlendirme aşamalarına yalnızca nitelikli havuz ilerler. Telafi edici (compensatory) modellerin aksine, bir testteki düşük puanın başka bir testteki yüksek puanla kapatılmasına izin verilmez. Bu durum, özellikle bilişsel yetenek, beceri veya kişilik özellikleri açısından kritik eşiklerin şart olduğu havacılık, askeriye ve yüksek riskli güvenlik pozisyonlarında yanlış pozitif oranlarını minimuma indirmek için kritiktir.

Etimoloji

İngilizce 'multiple' (çoklu, pek çok) + Orta İngilizce 'hurdle' (engel, çit) + Latince 'mo-dellus' (ölçek, model) kelimelerinin birleşiminden oluşan psikometri ve endüstri/örgüt psikolojisi terminolojisidir.

Karıştırmayın

Telafi edici seçim modeli (compensatory selection model) ile karıştırılır; telafi edici modelde bir alandaki zayıflık başka bir alandaki güçlülükle dengelenebilirken, çok aşamalı modelde her engelin tek tek geçilmesi zorunludur ve telafi imkanı yoktur.