Çok Değişkenli Test

Multivariate Test

Tanım

İki veya daha fazla bağımlı değişkenin aynı anda incelenmesine olanak tanıyan çeşitli istatistiksel prosedürlerin genel adıdır.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni bir psikoterapi yönteminin depresyon, kaygı ve stres düzeyleri üzerindeki ortak etkisini araştıran bir klinik araştırmada, bu üç bağımlı değişkenin tek bir modelde aynı anda test edilmesi için MANOVA (çok değişkenli varyans analizi) kullanılır.

Derin Analiz

Çok değişkenli testler, veri setindeki karmaşık ilişkileri ve ortak varyansları tekli analizlerin ötesine geçerek bütüncül bir yaklaşımla ele alır. Örneğin, tek değişkenli varyans analizi (ANOVA) tek bir bağımlı değişkene odaklanırken, çok değişkenli varyans analizi (MANOVA) birden fazla bağımlı değişkeni sisteme dahil ederek Tip I hata oranını kontrol altında tutar ve değişkenler arası etkileşimleri maskelemeden ortaya koyar. Faktör analizi ve çoklu regresyon gibi yöntemler de bu çatı altında değerlendirilebilir; ancak regresyon genellikle tek bir sonuca odaklanırken, çok değişkenli testlerin özü matris cebirine dayalı çoklu çıktı yapılarıdır.

Etimoloji

Latince 'multus' (çoklu) + 'variare' (değiştirmek) sözcüklerinin birleşiminden türetilen ve istatistikte birden fazla değişkenin eş zamanlı analizini ifade eden bir terimdir.

Karıştırmayın

Çoklu regresyon (multiple regression) ile sıklıkla karıştırılır; çoklu regresyonda birden fazla bağımsız değişken bulunmasına karşın yalnızca tek bir bağımlı değişken (sonuç) yer alır, çok değişkenli testlerde ise birden fazla bağımlı değişken vardır.

Keşfetmeye Devam Edin

MANOVA

Birden fazla sürekli bağımlı değişkenin ortalamaları arasındaki farkların, bir veya daha fazla kategorik bağımsız değişkene göre aynı anda incelenmesini sağlayan parametrik bir istatistiksel testtir.

İncele

Bağımlı Değişken

Dependent Variable (DV)

Deneysel çalışmalarda bağımsız değişkendeki değişimin ardından gözlemlenen, korelasyonel araştırmalarda ise yordanması veya açıklanması hedeflenen sonuç ölçümüdür.

İncele

Faktör Analizi

Çok sayıda gözlenen değişken arasındaki ilişkileri inceleyerek, bu değişkenlerin gerisindeki daha az sayıdaki bağımsız ve ortak potansiyel yapıları (faktörleri) ortaya çıkaran çok değişkenli bir istatistiksel yöntem.

İncele