Derecelendirme Ölçeği Yargı Görevi
Rating Scale Judgment Task
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir bellek laboratuvarında deneklere bir kelime listesi verilir ve ardından eski/yeni kelime tanıma testi uygulanır. Denekler ekranda gördükleri her kelime için yalnızca 'eski' veya 'yeni' demekle kalmaz, aynı zamanda 1 (Kesinlikle emin değilim) ile 6 (Kesinlikle eminim) arasında bir güven derecesi bildirir. Elde edilen bu çok basamaklı veriler, deneğin bellekteki iz gücünü ve karar kriterlerini matematiksel olarak modellemek için kullanılır.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve psikofizikte derecelendirme ölçeği yargı görevi, Sinyal Saptama Kuramı'nın (Signal Detection Theory - SDT) deneysel paradigmalarından biridir. Geleneksel ikili zorunlu seçim görevlerinden farklı olarak, bu yöntem katılımcının kararsızlık veya emin olma derecesini çok kategorili bir ölçekte (örneğin 1'den 6'ya kadar) ifade etmesini zorunlu kılar. Her bir derecelendirme kategorisi, duyusal kanıtın değerlendirildiği farklı bir yanıt kriteri (eşik değeri) tanımlar. Bu sayede, tek bir deneme bloğundan hem hassasiyet ($d'$) hem de farklı kriter sınırlarına ait olasılıklar elde edilerek, birden fazla denek arası veya koşul içi eşik manipülasyonuna gerek kalmaksızın pürüzsüz bir ROC eğrisi türetilir. Bilişsel modellemede, bellek tanıma, algısal eşik saptama ve karar verme mekanizmalarının incelenmesinde yüksek istatistiksel güç sağlar.
Etimoloji
İngilizce 'rating' (değerlendirme, derecelendirme; Eski İngilizce 'raten' ve Latince 'reri' [hesaplamak, düşünmek]), 'scale' (ölçek; Latince 'scala' [merdiven, basamak]), 'judgment' (yargı; Eski Fransızca 'judicamentum') ve 'task' (görev; Eski Fransızca 'tasque') kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
İkili zorunlu seçim (Two-Alternative Forced Choice - 2AFC) görevi ile karıştırılır; 2AFC görevlerinde katılımcı yalnızca iki seçenekten birini seçer ve güven derecesi almaz, bu da tek bir ROC noktası üretilmesine neden olur. Derecelendirme ölçeği görevi ise birden fazla kriter eşiğini aynı anda ölçer.
Keşfetmeye Devam Edin
Sinyal Saptama Kuramı
Sinyal Saptama Kuramı
Signal Detection Theory (SDT)
Gürültülü veya belirsiz bir ortamda, bir uyarıcının varlığını veya yokluğunu ayırt etme sürecini, duyarlılık ve karar verme kriteri olmak üzere iki bağımsız bileşene ayırarak inceleyen matematiksel ve psikofiziksel çerçeve.
İncele
Psikofizik
Psikofizik
Psychophysical / Psychophysics
🔹 1. (psychophysical): Fiziksel uyarıcıların niceliği ile bunların yarattığı öznel zihinsel deneyimler ve algısal tepkiler arasındaki niceliksel ilişkileri inceleyen bilimsel alan veya bu alanla ilgili olan. 🔹 2. (psychophysics): Fiziksel bir uyarıcının nesnel nitelikleri ile bu uyarıcılara karşı oluşan öznel duyusal algı arasındaki matematiksel ve deneysel ilişkileri inceleyen bilim dalıdır.
İncele