Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Desmopresin

Desmopressin

Tanım

Vazopresin hormonunun sentetik bir analogu olup, özellikle böbreklerde su tutulumunu artırarak antidiüretik etki gösteren farmakolojik bir ajandır.

Örnek Vaka / Uygulama

Yedi yaşında primer nocturnal enürezis tanısı alan ve geceleri sık idrar kaçırma problemi yaşayan bir çocuk hastaya, davranışsal terapilerin yetersiz kalması üzerine yatmadan önce nazal sprey formunda desmopresin reçete edilmiş, bu sayede gece boyunca böbreklerden su atılımı baskılanarak epizotların önüne geçilmiştir.

Derin Analiz

Desmopresin, hipofiz arka lob hormonlarından biri olan arginin vazopresinin (antidiüretik hormon - ADH) yapısal modifikasyonuyla sentezlenmiştir. Böbrek tübüllerindeki V2 reseptörlerine agonist olarak bağlanarak suyun geri emilimini artırır ve idrar hacmini azaltır. Klinik uygulamada en sık primer nocturnal enürezis (gece alt ıslatma) ve diabetes insipidus (şekersiz diyabet) vakalarında tercih edilir. Ayrıca endotel hücrelerinden faktör VIII ve von Willebrand faktör salınımını uyarma kapasitesi sayesinde belirli kanama bozukluklarında da hemostatik ajan olarak kullanılır. Farmakokinetik olarak doğal vazopresine kıyasla vazopresör (kan basıncını yükseltici) etkisi minimuma indirilmiş, antidiüretik etki süresi ise uzatılmıştır.

Etimoloji

Yunanca 'desmos' [bağ/köprü] + Latince 'pro-' [önde/yerine] + İngilizce 'pressin' [vazopresin türevi presör etkiden türetilmiş kısaltma]

Karıştırmayın

Doğal vazopresin (ADH) ile karıştırılır; vazopresin güçlü vazokonstriktif (damar daraltıcı) ve hipertansif etkilere sahipken, desmopresinin vasküler tonüs üzerindeki etkisi ihmal edilebilir düzeydedir.