Dopamin Reseptör Agonisti
Dopamine-receptor Agonist
Tanım
Dopamin reseptörlerine bağlanarak doğrudan onları aktive eden ve endojen dopamin nörotransmitterinin fizyolojik etkilerini taklit eden farmakolojik ajan.
Örnek Vaka / Uygulama
62 yaşında, ellerinde istirahat tremoru ve yürüme güçlüğü şikayetleriyle başvuran bir Parkinson hastasına, levodopa tedavisinin dalgalanma etkilerini azaltmak ve motor kontrolü desteklemek amacıyla bromokriptin veya pramipeksol gibi bir dopamin reseptör agonisti reçete edilmesi.
Derin Analiz
Dopamin reseptör agonistleri, merkezi sinir sistemindeki bazal ganglion devrelerinde, özellikle substantia nigra-striatum yolağında dopaminerjik tonusu artırmak amacıyla tasarlanmış farmakolojik moleküllerdir. Temel mekanizmaları, postsinaptik dopamin reseptör alt tiplerine (özellikle D2 ailesi) seçici olarak bağlanarak adenilat siklaz yolunu tetiklemek veya inhibe etmektir. Parkinson hastalığında nigrostriatal dopaminerjik nöronların kaybı sonucu ortaya çıkan motor bozuklukların (bradikinezi, tremor, rijidite) telafi edilmesinde kritik rol oynarlar. Ayrıca hipofiz bezindeki laktotrof hücreler üzerindeki D2 reseptörlerini uyararak prolaktin salınımını baskıladıkları için hiperprolaktinemi ve prolaktinoma vakalarının tedavisinde de endikedirler. Uzun süreli kullanımda desensitivizasyon, ortostatik hipotansiyon ve dürtü kontrol bozuklukları gibi yan etkiler gözlenebilir.
Etimoloji
Fransızca 'dopamine' (dihidroksifenilalanin türevi bir nörotransmitter) + Latince 'receptorem' [alıcı] ve Yunanca 'agonistes' [yarışmacı, eyleme geçiren, aktör] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Dopamin Geri Alım İnhibitörleri (sinaptik aralıktaki mevcut dopaminin yıkımını veya geri alımını engellerken, agonistler doğrudan reseptörü uyarır); Dopamin Antagonistleri (reseptörü bloke ederek etki gösterir, antipsikotiklerde olduğu gibi).
Keşfetmeye Devam Edin
Dopamin
Dopamine (DA)
Motor davranışların düzenlenmesinde kritik rol oynamasının yanı sıra, motivasyon, ödül mekanizmaları ve sayısız psikiyatrik durumla ilişkili olan bir katekolamin nörotransmiterdir.
Bromokriptin
Bromocriptine
Parkinson hastalığı, hiperprolaktinemi ve hipofiz adenomlarının tedavisinde kullanılan, ergolin türevi güçlü bir dopamin reseptör agonistidir.