Enema Bağımlılığı
Enema Addiction
Tanım
Bağırsakları boşaltmak için sürekli ve zorlayıcı bir şekilde lavman yapma ihtiyacı duyma durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
24 yaşındaki bir danışan, her yemekten sonra bağırsaklarında 'toksik bir ağırlık' hissettiğini belirterek günde üç kez lavman yapmaktadır. Fiziksel olarak lavman olmadan defekasyon yapma yetisini kaybettiğini ve bu eylemi gerçekleştiremediği anlarda yoğun bir panik ve kirlenmişlik hissi yaşadığını bildirmektedir. Tedavi sürecinde, hem gastrointestinal atoni (bağırsak tembelliği) hem de beden algısı bozukluğu yönünden çok disiplinli bir klinik yaklaşım uygulanmaktadır.
Derin Analiz
Enema bağımlılığı, gastrointestinal sistemin işleyişine yönelik yanlış inançlar ve kompulsif davranış döngüleriyle karakterize, klinik psikiyatri ve gastroenterolojinin kesişim kümesinde yer alan bir dürtü kontrol bozukluğu veya bağımlılık tablosudur. Genellikle anoreksiya nervoza veya blumia nervoza gibi yeme bozukluklarıyla komorbid (eş tanılı) seyreder; bu vakalarda kalori emilimini engelleme veya bedensel 'arınma' (purging) fantezisinden beslenir. Biyolojik düzeyde, kalın bağırsağın normal peristaltik hareketlerinin lavman kullanımına bağımlı hale gelmesiyle birlikte, birey fiziksel olarak lavmansız dışkılayamaz duruma gelir. Bu durum fizyolojik tolerans ve psikolojik yoksunluk kaygısı yaratarak kısır bir döngü oluşturur. DSM-5 sınıflandırmasında spesifik bir tanı kodu olmamakla birlikte, 'Tanımlanmamış Diğer Beslenme ve Yeme Bozuklukları' veya 'Madde Bağımlılığına Benzer Davranışsal Bağımlılıklar' kapsamında değerlendirilir.
Etimoloji
İngilizce 'enema' (Latince 'enema', Yunanca 'enienai' [içeri göndermek/akıtmak] fiilinden) ve 'addiction' (Latince 'addicere' [borçtan dolayı köle olmak/bağlanmak] kelimesinden) terimlerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Klismaphilia (Lavman yapma veya lavman sıvısının bağırsakta tutulmasıyla cinsel uyarılma yaşanması durumu; enema bağımlılığı ise cinsel hazdan ziyade temizlenme zorlantısı veya fiziksel dışkılama bağımlılığı ile ilgilidir) ve laksatif bağımlılığı (ağız yoluyla müshil kullanımına dayanan benzer bir arınma davranışı).