Gelişimsel Dispraksi
Developmental Dyspraxia
Tanım
Doğuştan gelen ve erken çocukluk döneminde ortaya çıkan, istemli ve koordineli motor hareketlerin planlanması ile yürütülmesindeki nörogelişimsel zorluk.
Örnek Vaka / Uygulama
Yedi yaşındaki bir ilkokul öğrencisinin, kalemi düzgün tutmakta aşırı zorlanması, ayakkabı bağcıklarını bağlayamaması, beden eğitimi dersinde topu yakalama veya ip atlama gibi temel motor becerilerde akranlarının belirgin şekilde gerisinde kalması.
Derin Analiz
Gelişimsel dispraksi, beyin tarafından iletilen motor komutların kas sistemine kusursuz bir şekilde aktarılamamasıyla karakterize edilen bir nörogelişimsel bozukluktur. Temel defisit, motor korteks, bazal ganglionlar ve serebellum arasındaki duyu-motor entegrasyon süreçlerindeki ince işlev bozukluklarından kaynaklanır. Çocuk, eylemin niyetine sahip olmasına rağmen, uzamsal farkındalık, motor planlama (praksis) ve ardışık hareket akışını organize etme safhalarında aksamalar yaşar. Bu durum kas zayıflığından bağımsızdır; sorun tamamen nörolojik bir komuta ve koordinasyon uyumsuzluğudur.
Etimoloji
Antik Yunanca 'dys-' (zorluk, bozukluk, kusurlu) ve 'praxis' (eylem, uygulama, hareket etme) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı olarak 'koordineli hareket etme güçlüğü'ne karşılık gelir.
Karıştırmayın
Edinilmiş dispraksi (acquired dyspraxia) ile karıştırılabilir; edinilmiş form genellikle yetişkinlikte geçirilmiş bir inme, travmatik beyin yaralanması veya nörodejeneratif bir süreç sonucu sonradan ortaya çıkarken, gelişimsel dispraksi yaşamın erken evrelerinden beri mevcuttur.