Görünmez Destek
İnvisible Support
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yoğun bir akademik veya mesleki stres altındaki eşinin yaklaşan sunumuna odaklanabilmesi için, diğer eşin hiçbir şey söylemeden ev işlerini tamamen üstlenmesi ve bu durumu 'zaten yapmam gerekiyordu' şeklinde doğal göstermesi görünmez destek mekanizmasını tetikler.
Derin Analiz
Sosyal psikoloji ve klinik psikoloji literatüründe Niall Bolger tarafından kavramsallaştırılan görünmez destek, geleneksel aşikâr desteğin (visible support) aksine, bireyin öz yeterlilik algısını zedelemeden işlev görür. Aşikâr destek, sıklıkla alıcıda bir yetersizlik hissi, beceriksizlik ve yardım edene karşı borçluluk psikolojisi (reciprocity pressure) tetiklerken; görünmez destek bu tehditkar bilişsel değerlendirmeleri bypass eder. Nörobiyolojik düzeyde, hipotalamik-pitüiter-adrenal (HPA) aksının aşırı uyarılmasını ve kortizol salınımını engelleme potansiyeline sahiptir çünkü birey tehdit altında veya yardıma muhtaç olduğu yönünde bir sosyal kıyaslama yapmaz. İlişkisel dinamiklerde, destek verenin eylemi dolaylı veya fark ettirmeden gerçekleştiği için çiftler arasındaki özerklik çatışmalarını en aza indirir.
Etimoloji
Latince 'in-' [olumsuzluk/içinde] + 'videre' [görmek] kökünden türetilen 'visibilis' sıfatı ile İngilizce 'support' [desteklemek, ayakta tutmak] kelimelerinin birleşimi.
Karıştırmayın
Aşikâr destek (visible support) ile karıştırılır; aşikâr destek açıkça ifade edilen ve alıcının farkında olduğu yardımı kapsarken, görünmez destek alıcının radarına girmeden etki eder.
Keşfetmeye Devam Edin
HPA Aksı
HPA Axis
Hipotalamus, hipofiz bezi ve adrenal korteks arasındaki karmaşık geri bildirim döngüsünü ifade eden, vücudun strese verdiği ana hormonal yanıt sistemidir.
İncele
Bilişsel Değerlendirme
Cognitive Assessment
Öğrenme, bellek, yargılama ve akıl yürütme gibi üst düzey zihinsel işlevlerin sistematik ve standartlaştırılmış yöntemlerle ölçülmesi ve değerlendirilmesi süreci.
İncele