Hipertiroidi
Hyperthyroidism
Tanım
Tiroit bezinin aşırı aktivite göstermesiyle aşırı tiroit hormonu üretilmesi ve bazal metabolizma hızının patolojik olarak artmasıyla karakterize endokrin bozukluk.
Örnek Vaka / Uygulama
34 yaşındaki bir danışan, son üç ayda diyet yapmaksızın 8 kilo kaybı, ellerde ince tremor (titreme), çarpıntı, sürekli huzursuzluk ve öfke patlamaları şikayetleriyle klinik psikoloji polikliniğine başvurur. Psikiyatrik görüşmede panik bozukluk benzeri anksiyete tablosu saptanır; ancak yapılan tetkiklerde serum TSH düzeyinin baskılanmış, serbest T3 ve T4 düzeylerinin ise yüksek olduğu görülerek olgu endokrinoloji konsültasyonuna yönlendirilir.
Derin Analiz
Hipertiroidi, hipotalamus-hipofiz-tiroit (HHT) aksının işleyişindeki bozukluklar veya tiroit dokusunun otoimmün süreçlerle (örneğin Graves hastalığı) aşırı uyarılması sonucu ortaya çıkar. Fazla salgılanan triiyodotironin (T3) ve tiroksin (T4) hormonları, hücre düzeyinde oksijen tüketimini ve ısı üretimini (termojenez) artırarak tüm organ sistemlerini hiper-metabolik bir duruma sokar. Nöropsikolojik ve psikiyatrik düzeyde; merkezi sinir sistemindeki adrenerjik reseptör duyarlılığının artışı nedeniyle anksiyete, ajitasyon, duygudurum dalgalanmaları, uyku bozuklukları ve kognitif hızlanma ile karakterize tablo tetiklenebilir. Klinik değerlendirmede, saf psikiyatrik semptomların altta yatan bu somatik endokrin patolojiden ayırt edilmesi hayati önem taşır.
Etimoloji
Yunanca 'hyper-' [aşırı/üstünde] + 'thyreos' [dikdörtgen kalkan, tiroit bezinin şekline atıfta bulunarak] + '-eidos' [şekil/benzer] köklerinden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Hipotiroidi (tiroit hormonlarının yetersiz üretimiyle metabolizmanın yavaşlaması ve depresif/letarjik tablo yaratması ile karışır) ve Thyrotoxicosis (hormon yüksekliğinin klinik tablosunun genel adıdır, hipertiroidi ise bezin bizzat aşırı hormon üretmesidir).
Keşfetmeye Devam Edin
Bronkodilatör
Bronkodilatör
Bronchodilator
Astım, bronşit ve benzeri solunum yolu bozukluklarının tedavisinde hava yollarını genişletmek amacıyla kullanılan ilaç sınıfı.
İncele
Narcotics Anonymous (NA)
Narcotics Anonymous (NA)
Narcotics Anonymous (NA)
Opiyot ve diğer psikoaktif madde kullanım bozukluğu olan bireylerin, on iki basamaklı bir program çerçevesinde karşılıklı destek ve iyileşme sağladığı uluslararası öz-yardım kuruluşu.
İncele
Hipotermi
Hipotermi
Hypothermia
Merkezi vücut sıcaklığının 35 °C'nin altına düşmesiyle karakterize edilen, termoregülasyon mekanizmalarının yetersiz kalması sonucu ortaya çıkan tıbbi durum.
İncele
Psikometrik İnceleme
Psikometrik İnceleme
Psychometric Examination
Zekâ, el becerileri, kişilik özellikleri, ilgi alanları ve diğer zihinsel faktörleri belirlemek amacıyla uygulanan bir dizi psikolojik test ve değerlendirme süreci.
İncele