İşlevsel Plato
Functional Plateau
Tanım
Bireyin belirli bir gelişimsel evrede veya çevresel koşullar altında sergilediği fiziksel ya da psikolojik yetkinlik düzeyinin geçici olarak sabitlendiği duraklama evresi.
Örnek Vaka / Uygulama
İnme sonrası motor rehabilitasyonu gören 54 yaşındaki bir hastanın sol kolunu hareket ettirme becerisinde ilk üç hafta hızla artış görülmüş, ancak dördüncü haftadan itibaren fiziksel terapi aynı yoğunlukta devam etmesine rağmen motor skorlarda anlamlı bir ilerleme kaydedilememiş, kazanımlar altı hafta boyunca sabit kalmıştır.
Derin Analiz
Gelişimsel psikoloji ve rehabilitasyon süreçlerinde sıklıkla gözlemlenen işlevsel plato, öğrenme eğrilerinin veya iyileşme süreçlerinin doğrusal bir çizgi izlemediğinin ampirik göstergesidir. Bilişsel veya motor becerilerin kazanılmasında, sinaptik plastisitenin mevcut çevresel taleplerle dinamik bir dengeye (homeostaz) ulaştığı noktayı temsil eder. Bu evrede performans artışı durur ancak kazanılmış becerilerin konsolidasyonu ve otomasyonu gerçekleşir. Klinik pratikte, bu durumun bir gelişimsel duraklama mı yoksa yeni bir sıçrama (bilişsel yeniden yapılanma) öncesi kuluçka dönemi mi olduğu, uzunlamasına değerlendirme yöntemleriyle ayırt edilir.
Etimoloji
Latince 'functio' [yerine getirme, icra etme] ve Fransızca 'plateau' [yüksek düzlük, tabla] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Öğrenme duraklaması (learning plateau) kavramıyla sıklıkla karıştırılır; öğrenme duraklaması daha çok bilgi işleme ve beceri kazanımındaki geçici tıkanıklıkları kapsarken, işlevsel plato daha geniş bir fiziksel ve psikolojik kapasite spektrumunu ve çevresel uyum düzeyini ifade eder.