Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kesintili İnsomnia

İntermittent İnsomnia

Tanım

Gece boyunca birden fazla kez uyanma ve tekrar uykuya dalmada zorluklarla karakterize edilen, süreklilik arz etmeyen uyku bozukluğu örüntüsü.

Örnek Vaka / Uygulama

42 yaşında bir yazılım mühendisi, her gece saat 01:00, 03:00 ve 05:00'te aniden uyanmakta, her uyanışta zihninde yoğun mesleki problemler dönmekte ve tekrar uykuya dalması 45-60 dakika sürmektedir.

Derin Analiz

Kesintili insomnia, uyku mimarisinin (özellikle yavaş dalga uykusu ve REM evrelerinin) sık aralıklarla bölünmesiyle kendini gösterir. Otonom sinir sisteminin aşırı uyarılmışlık (hyperarousal) hali, hipotalamik-hipofiz-adrenal (HPA) aksının gece boyunca kortizol salınımını sürdürmesiyle doğrudan ilişkilidir. Klinik pratikte, kronik sürekli insomniadan farklı olarak stresörlere veya sirkadiyen ritim dalgalanmalarına ikincil gelişen transient bir seyir izleyebilir. Polisomnografik incelemelerde uyku etkinlik indeksinin düştüğü ve uykunun sürdürülmesi bozukluğu (maintenance insomnia) kriterlerini karşıladığı görülür.

Etimoloji

Latince 'intermittere' (arasını açmak, ara vermek, kesmek) fiilinden türetilen 'intermittent' sıfatı ile Latince 'insomnia' (in- [olumsuzluk öneki] + somnus [uyku]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Kronik İnsomnia (süreklilik arz eder ve haftada en az 3 gece, 3 aydan uzun sürer); Uyku Apnesi (solunum durmaları nedeniyle bölünme olur, kesintili insomniada iseincidental uyanmalar primerdir).